کلانشهر: رسول سعیدی زاده نوشت:فروشگاههای زنجیرهای مجموعهای از فروشگاهها با مدیریت واحد هستند که در سطح یک شهر، کشور یا چندین کشور فعالیت میکنند. این فروشگاهها از عنوان تجاری یکسانی استفاده میکنند و معمولاً محصولات مشابهی ارائه می نمایند. خاستگاه فروشگاههای زنجیرهای، کشور چین است که بعدها به کشور ژاپن و سپس به سایر نقاط جهان راه پیدا کرد. در دهه ۷۰ خورشیدی در کشور ایران با الهام از فروشگاههای بزرگ زنجیرهای دنیا راهاندازی فروشگاههای زنجیرهای در دستورکار دولت قرار گرفت. از دهه۸۰ و بهویژه دهه۹۰ به اینسو، موج جدیدی از فعالیت فروشگاههای زنجیرهای شکل گرفت که هدف آن تغییر و تحول در بازار خردهفروشان و اصلاح نظام توزیع در کشور بود. براساس آمار موجود، سهم فروشگاههای زنجیرهای از بازار خُردهفروشی چیزی در حدود ۱۵درصد است و فروشگاههای زنجیرهای امروزه صدها شعبه در سراسر کشور دارند.
فروشگاههای زنجیرهای ضمن همکاری و تعامل با تأمین کننده کالا، و ارائه تخفیفات و جشنوارههای فروش، اقلام کالایی خود را به فروش میرسانند. البته چیدمان و طراحی فروشگاههای زنجیرهای، و مشتری مداری، و همچنین داشتن استراتژی خدمات مشتری، تأثیر مهمی در جلب مردم به این گونه فروشگاهها داشته است. فروشگاههای زنجیرهای در ایران انواع مختلفی دارد، تعداد محدودی دولتی یا وابسته به دولت، و باقی غیردولتی و متعلق به بخش خصوصی هستند. در سال 1400 خورشیدی نوزده برند فروشگاه زنجیرهای خصوصی خواروبار فروشی، کالاهای سوپرمارکتی و لوازم آرایشی و بهداشتی و لوازم خرازی، در کشور ایران وجود داشته است.
یکی از چالشهای ورود فروشگاههای زنجیرهای به بازار خردهفروشی، ایجاد تهدیدهایی برای ادامه اشتغال خردهفروشان سنتی و خلق فرصتهای تازه برای افزایش اشتغال است. قیمتهای پایین کالاها و اعمال تخفیفهای دورهای و همیشگی، دو فاکتور مهم در فعالیت فروشگاههای زنجیرهای است که همین نحوه قیمت گذاری از طرفی منجر به رقابت روزافزون این فروشگاهها در اعمال تخفیفها و کاهش قیمتها با یکدیگر شده، و از طرفی دیگر جذابیت و رغبت بسیاری برای روی آوردن مصرفکنندگان به این فروشگاهها ایجاد کرده است.
علاوه بر تهدید اشتغال خرده فروشان سنتی، بعضی از فروشگاههای زنجیرهای در کنار فعالیت اقتصادی، با روشهای ناجوانمردانه ظلم بزرگی در حق کسانی که در همان مجموعه فروشگاهی شاغلاند میکنند. جمع کردن فاکتور یا فروش اجناس با تخفیف ویژه به عمده فروشیها، ثبت فروش صوری کالا، و رد کردن ضایعات فروشگاه بااستفاده از مفهومی به نام ارزش زمانی پول (فروش نقد و خرید نسیه) نمونههای از این کارها است.