کلانشهر: دکتر مژگان زندی با بیان اینکه خطر حمله قلبی در افراد مبتلا به دیابت تا ۷۰ درصد افزایش پیدا میکند، اظهار کرد: قند خون بالا به مرور زمان به رگهای خونی و اعصاب قلب آسیب میزند و زمینه ساز سکته قلبی، نارسایی قلبی و بیماریهای عروق کرونر میشود.
وی با بیان اینکه افراد مبتلا به دیابت نوع ۲، دو تا چهار برابر بیشتر از سایر افراد در معرض بیماریهای قلبی و عروقی هستند، در توضیح بیشتر گفت: قندخون بالا با ایجاد التهاب، استرس اکسیداتیو و تشکیل پلاکهای چربی، دیواره عروق را دچار آسیب میکند. همچنین، دیابت با اختلال در چربی خون، افزایش تری گلیسیرید، کاهش کلسترول خوب (HDL) و افزایش کلسترول بد (LDL) همراه است. از سوی دیگر، مقاومت به انسولین و شیوع بالای فشار خون در بیماران دیابتی، فشار مضاعفی به سیستم قلبی-عروقی وارد میکند.
کنترل قند خون به تنهایی کافی نیست
دکتر زندی خاطرنشان کرد: صرفاً کنترل قند خون برای پیشگیری از بیماریهای قلبی کافی نیست و بیماران باید سایر عوامل خطر مثل فشار خون، چربی خون، وزن، فعالیت بدنی و ترک سیگار را نیز مدیریت کنند. گاهی حتی با HbA۱c مناسب (زیر ۷ درصد)، به دلیل بیتوجهی به سایر فاکتورها، عوارض قلبی بروز میکند.
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی همدان تأکید کرد: رعایت رژیم غذایی کم قند، کم چربی اشباع و کم نمک همراه با مصرف بیشتر فیبر، سبزیجات و ماهی ضروری است. حداقل ۱۵۰ دقیقه فعالیت بدنی هوازی در هفته مثل پیاده روی تند، نقش مؤثری در پیشگیری دارد.
وی افزود: انجام چکاپهای منظم شامل بررسی قند خون، فشار خون، چربی خون و عملکرد کلیهها توصیه میشود. استفاده از داروهای جدید کنترل دیابت مانند مهارکنندههای SGLT۲ و آگونیستهای GLP-۱ که علاوه بر کنترل قند، اثرات محافظتی برای قلب دارند، میتواند مفید باشد.
آسپرین؛ بله یا خیر؟
این متخصص داخلی در پاسخ به سؤال درباره ضرورت مصرف آسپرین، گفت: مصرف آسپرین باید با صلاحدید پزشک باشد. معمولاً به افراد بالای ۵۰ سال با عوامل خطر اضافی توصیه میشود، اما برای همه مناسب نیست و ممکن است منجر به خونریزی شود.
مقادیر طبیعی قندخون در افراد مختلف
دکتر زندی مقادیر نرمال قند خون را این گونه تشریح کرد: افراد سالم: قند ناشتا: ۷۰ تا ۹۹ میلی گرم در دسی لیتر، دو ساعت پس از غذا: کمتر از ۱۴۰ میلی گرم HbA۱c: کمتر از ۵.۷ درصد-افراد پیش دیابتی: قند ناشتا: ۱۰۰ تا ۱۲۵ میلی گرم، دو ساعت پس از غذا: ۱۴۰ تا ۱۹۹ میلی گرم، HbA۱c: بین ۵.۷ تا ۶.۴ درصد-افراد مبتلا به دیابت: قند ناشتا: ۱۲۶ میلی گرم یا بیشتر (در دو نوبت آزمایش جداگانه) دو ساعت پس از غذا: بیش از ۲۰۰ میلی گرم، HbA۱c: ۶.۵ درصد یا بیشتر.
وی ادامه داد: این مقادیر در برخی گروهها تفاوت دارد. برای سالمندان معمولاً HbA۱c زیر ۸ درصد در نظر گرفته میشود تا از افت قند خون جلوگیری شود. همچنین در دوران بارداری، قند ناشتا باید زیر ۹۵ میلی گرم و یک ساعت پس از غذا زیر ۱۴۰ میلی گرم باشد. برای کودکان دیابتی نیز بر اساس سن و شرایط بدنی، مقادیر متفاوتی توسط پزشک تعیین میشود.
دکتر زندی تصریح کرد: افرادی که قند خون ناشتای آنها بین ۱۰۰ تا ۱۲۵ است، در محدوده پیش دیابت قرار دارند و باید با جدیت اقدام به تغییر سبک زندگی کنند.
توصیه این متخصص داخلی پیرامون بررسی شرایط سلامت قلبی، کاهش وزن به میزان حداقل پنج تا ده درصد وزن فعلی، افزایش فعالیت بدنی به ویژه پیاده روی روزانه به مدت ۳۰ دقیقه، رعایت رژیم غذایی کم کربوهیدرات و پر فیبر، انجام چکاپهای منظم سالیانه برای قند خون و HbA۱c، است.
براساس گزارش وبدا، وی در پایان گفت: دیابت یک بیماری مزمن است که مدیریت صحیح آن میتواند خطر ابتلا به بیماریهای قلبی و عروقی را به میزان قابل توجهی کاهش دهد. آگاهی، پیشگیری و اقدام به موقع، سه اصل طلایی برای کنترل دیابت و محافظت از قلب است.