کلانشهر: سکته مغزی یک فوریت پزشکی است که درصورت عدم تشخیص و درمان فوری میتواند باعث آسیب دائمی عصبی، ایجاد عوارض و مرگ شود.
سکته مغزی یکی از اختلالات عملکردی پیچیده است که با آسیب به مغز به وجود میآید و منجر به اختلال در نورون محرکه فوقانی میشود و سبب فلج یا ضعف در یک طرف بدن (شامل: تنه، اندامها و گاهی اوقات نیز صورت و ساختارهای دهانی سمت مقابل نیمه آسیب دیده مغز)میشود.
علاوه بر فلج حرکتی، یکسری از اختلالات عملکردی ازجمله اختلالات حسی، اختلالات درکی، نقصهای بینایی، تغییرات شخصیتی و عقلانی و مجموعه پیچیدهای از اختلالات گفتاری و زبانی را نیز به همراه دارد.
تقریبا ۵۰ درصد کسانی که از سکته مغزی جان به درمی برند دچار مشکلات و اختلالات حرکتی دائمی در زمینه حفظ تعادل در حالات و وضعیتهای مختلف و عدم توانایی جهت ایستادن و راه رفتن به تنهایی و بدون کمک گرفتن از دیگران و همچنین عدم توانایی جهت انجام فعالیتهای روزمره زندگی از قبیل لباس پوشیدن، غذا خوردن، حمام رفتن و… هستند.
برای غلبه بر این مشکلات و نقایص نیازمند برنامههای توانبخشی از جمله فیزیوتراپی در همان روزهای ابتدای سکته مغزی هستند، به طوری که، درمانهای فیزیوتراپی این عدم استقلال و وابستگی را به حداقل میرساند.
با این حال، حدود و میزانی که فیزیوتراپی، پیامدهای پس از سکته مغزی را بهبود میبخشد برای بیماران مختلف متفاوت است.
ایرج عبدالهی،رئیس انجمن علمی فیزیوتراپی ایران در گفت وگو با خبرنگار سلامت خبرگزاری فارس اظهار داشت: در بسیاری از مشکلات اسکلتی عضلانی از جمله آرتروز مفاصل، کمردرد، گردن درد، زانودرد، آسیبهای ورزشی و... فیزیوتراپی، درمانی کارآمد و بسیار کم عارضه است.
وی ادامه داد: بجز موارد خاصی که درمانهای تهاجمی مانند جراحی اجتناب ناپذیر است، در اغلب موارد فیزیوتراپی میتواند با استفاده از روشهایی چون الکتروتراپی، تمرین درمانی، درمان دستی و آب درمانی موجب کاهش درد، بهبود عملکرد حرکتی و اصلاح مکانیسمهای آسیب دیده شود و به این ترتیب از بسیاری از جراحیهای غیرضروری پیشگیری کند.
رئیس انجمن فیزیوتراپی ایران گفت: با بالارفتن میانگین سنی جامعه، شیوع بیمارهای مزمن اسکلتی عضلانی و عصبی عضلانی مانند آرتروز مفاصل، سکته مغزی، پارکینسون و... به میزان قابل توجهی افزایش یافته است.
عبدالهی متذکر شد: لذا لزوم توجه به توسعه کمی و کیفی رشته فیزیوتراپی که عمدتا با اینگونه بیماران سر و کار دارد در کل جهان افزایش یافته است.
این فیزیوتراپیست افزود: در حال حاضر حدود 9000 نفر فیزیوتراپیست در کشور وجود دارد که در بخشهای مختلف بیمارستانی و سرپایی به ارائه خدمت مشغول هستند و نقش برجستهای در نظام سلامت را به عهده دارند.
وی اظهار کرد: به عنوان مثال سالانه قریب 140 هزار نفر در کشور دچار سکته مغزی میشوند که پس از طی مراحل اولیه درمان در بیمارستان، فیزیوتراپی و توانبخشی مهمترین اقدام درمانی جهت بازگرداندن بیمار به زندگی عادی و استقلال فردی است.
عبدالهی تصریح کرد: این بیماران اغلب دچار مشکلات حرکتی و عملکردی میشوند که فیزیوتراپی به موقع میتواند نقش مهمی در بازیابی مشکلات عملکردی بیمار داشته باشد.
رئیس انجمن فیزیوتراپی متذکر شد: نمونه بسیار شایع دیگر کمردرد است که علل متعددی دارد اما بر اساس شواهد علمی معتبر تنها حدود 3 تا 5 درصد آنها نیاز به جراحی دارند و بخش عمده کمردردها بدلیل اختلال عملکردی در مجموعه کمر و لگن است که فیزیوتراپی، درمانی ایمن و بسیار موثر در درمان و کنترل این موارد محسوب میشود.
عبدالهی ابراز کرد: لازم به ذکر است که استفاده از دستگاه و الکتروتراپی تنها بخشی از درمان فیزیوتراپی است و مکمل آن تمرین درمانی و تکنیکهای درمان دستی است که نقش مهمی در درمان یا کنترل مشکلات بیمار دارد.
وی تأکید کرد: مراجعه به موقع به فیزیوتراپی میتواند روند بهبودی بیماران را تسریع کند و کیفیت زندگی آنها را به طور ملموسی بهبود دهد. جایگاه فیزیوتراپی در درمان طیف وسیعی از مشکلات مختلف سیستم عصبی عضلانی و اسکلتی، قلبی عروقی، تنفسی، زنان، داخلی و... اثبات شده است.
