کلانشهر: در روزهای اخیر، وضعیت دسترسی به اینترنت بین الملل با تغییراتی همراه شده و نشانه هایی از بهبود نسبی در برخی مسیرهای ارتباطی مشاهده میشود. این تغییرات بیشتر در قالب فعال شدن تدریجی برخی مسیرهای شبکهای، افزایش استفاده از دسترسیهای ویژه و رشد سرویس هایی است که در بازار با عنوان «اینترنت پرو» شناخته میشوند.
بر اساس برآوردهای فنی، دادههای پایش شبکه و مشاهدات کاربران، سطح کلی اتصال به اینترنت جهانی که در دوره هایی با افت شدید مواجه بوده، اکنون از مرز ۱۰ درصد ظرفیت عادی عبور کرده است. این افزایش به طور عمده در میان کاربرانی دیده میشود که به مسیرهای غیرعمومی، دسترسیهای سازمانی، یا سرویسهای خاص ارتباطی متصل هستند و به همین دلیل، توزیع این بهبود در سطح کشور یکنواخت نیست.
کارشناسان حوزه شبکه تأکید میکنند که این وضعیت را نمیتوان به عنوان بازگشت اینترنت بین الملل به شرایط عادی تعبیر کرد، بلکه باید آن را مجموعهای از بهبودهای محدود و مقطعی در برخی لایههای ارتباطی دانست. همچنان بخش قابل توجهی از کاربران با اختلال، کندی شدید یا عدم دسترسی پایدار به سرویسهای خارجی مواجه هستند و تجربه کاربری در مناطق و اپراتورهای مختلف تفاوت چشمگیری دارد.
از سوی دیگر، گزارشها نشان میدهد که رشد تقاضا برای سرویسهای موسوم به اینترنت پرو در همین دوره افزایش یافته است؛ سرویس هایی که معمولاً از مسیرهای متفاوت ارتباطی یا تنظیمات خاص شبکه استفاده میکنند و در میان کاربران حرفهای، کسب وکارهای آنلاین و افرادی که نیاز مستمر به خدمات بین المللی دارند، مورد توجه بیشتری قرار گرفتهاند.
با وجود این تغییرات، تحلیلگران تأکید میکنند که پایداری وضعیت فعلی هنوز تضمین شده نیست و میزان دسترسی میتواند تحت تأثیر سیاستهای شبکهای، تغییرات زیرساختی یا شرایط فنی در بازههای زمانی کوتاه دچار نوسان شود. همچنین نبود شفافیت کامل در ساختار برخی سرویسهای غیررسمی، باعث شده ارزیابی دقیق از سهم واقعی این دسترسیها دشوار باشد.
در مجموع، هرچند عبور سطح دسترسی از ۱۰ درصد میتواند نشانهای از بهبود نسبی در وضعیت اتصال به اینترنت جهانی تلقی شود، اما اینترنت بین الملل همچنان در شرایط محدود، ناپایدار و غیرعادی قرار دارد و بازگشت کامل به وضعیت پایدار نیازمند تغییرات گستردهتر در سطح شبکه و زیرساخت است.
در همین حال نت بلاکس که وضعیت کلی و سراسری اتصال کشور به اینترنت جهانی را میسنجد، در شرایط اختلال فعلی قطع گسترده اینترنت عددی حدود ۱ تا ۲ درصد نشان میدهد، اما برآوردهای میدانی که معمولاً دسترسیهای محدود و گزینشی مثل خطوط ویژه یا سرویسهای خاص را هم در نظر میگیرند، عددی بالای ۱۰ درصد را گزارش میدهد؛ بنابراین این تفاوت به معنی تناقض نیست.
گروه پایش اینترنت نت بلاکس اعلام کرد که قطع گسترده اینترنت در ایران اکنون ۶۳ روزه شده و پس از ۱۴۸۸ ساعت همچنان ادامه دارد؛ وضعیتی که ارتباط خانوادهها و دوستان ایرانیان خارج از کشور با عزیزانشان را به شدت مختل کرده است.
نت بلاکس در تازهترین پست خود در شبکه ایکس نوشت: خاموشی اینترنت در ایران اکنون وارد شصت وسومین روز خود شده و مجموع زمان آن به ۱۴۸۸ ساعت رسیده است.
این نهاد ناظر بر وضعیت اینترنت جهان تأکید کرد که تداوم این محدودیت گسترده، مانعی جدی برای دوستان و خانوادههای ایرانیان خارج از کشور ایجاد کرده تا بتوانند از امنیت و سلامت عزیزان خود در داخل ایران باخبر شوند.
نت بلاکس پیشتر نیز هشدار داده بود که ادامه این اختلالها علاوه بر آسیبهای انسانی، پیامدهای اقتصادی، آموزشی و ارتباطی گستردهای برای شهروندان ایرانی به همراه دارد.