اختصاصی کلانشهر: شامگاه دوشنبه، سنای آمریکا شاهد رخدادی کم سابقه بود؛ جایی که لایحه سالانه «قانون مجوز دفاع ملی» (NDAA)، که به طور سنتی از حمایت دو حزب برخوردار است، در نخستین گام برای ورود به دستور کار صحن متوقف شد.
هرچند رأی گیری انجام شده صرفاً جنبه آیین نامهای داشت و به معنای رد نهایی بودجه دفاعی ایالات متحده نیست، اما پیام سیاسی آن فراتر از یک اختلاف معمول میان دموکراتها و جمهوری خواهان ارزیابی میشود. ناکامی جمهوری خواهان در دستیابی به ۶۰ رأی لازم برای طرح لایحه، نشان دهنده افزایش شکاف در واشنگتن بر سر نحوه مدیریت جنگ با ایران است.
دموکراتها معتقدند دولت ترامپ بدون دریافت مجوز مشخص از کنگره، آمریکا را وارد یک درگیری جدید در خاورمیانه کرده است؛ موضوعی که نه تنها پرسشهای حقوقی درباره اختیارات رئیس جمهور در اعلان جنگ ایجاد کرده، بلکه نگرانی هایی را نیز درباره هزینههای سیاسی، نظامی و اقتصادی این رویارویی به همراه آورده است.
پیت هگست وزیر جنگ ایالات متحده آمریکا
از منظر سیاسی، استفاده از NDAA («قانون مجوز دفاع ملی» (National Defense Authorization Act)) به عنوان اهرم فشار، اقدامی معنادار محسوب میشود.
دموکراتها با متوقف کردن روند بررسی NDAA، تلاش دارند دولت ترامپ را درباره ابعاد و مبانی حقوقی جنگ با ایران وادار به پاسخگویی کنند. چون این لایحه یکی از معدود طرح هایی است که تقریباً هر سال بدون وقفه تصویب میشود، زیرا چارچوب سیاستهای دفاعی و بخش قابل توجهی از برنامه ریزی نظامی آمریکا را تعیین میکند. از این رو، متوقف کردن روند بررسی آن، پیامی مستقیم به کاخ سفید است مبنی بر اینکه بخشی از کنگره حاضر نیست بدون دریافت توضیح درباره اهداف، دامنه و راهبرد خروج از جنگ، مسیر عادی سیاست دفاعی را ادامه دهد.
دموکراتها میخواهند دولت ترامپ توضیح دهد بر چه اساس حقوقی وارد جنگ شده است. همچنین درباره دامنه و هزینههای جنگ به کنگره گزارش دهد و مانع از آن شوند که تصویب NDAA به عنوان تایید ضمنی جنگ تعبیر شود.
در کنار مسئله ایران، برخی دموکراتها نسبت به بند ۱۲۱۷ لایحه نیز ابراز نگرانی کردهاند؛ بندی که به گسترش دائمی همکاریهای دفاعی و فناورانه میان آمریکا و رژیم اسرائیل در حوزه هایی نظیر صنایع تسلیحاتی، هوش مصنوعی و سامانههای خودران میپردازد. منتقدان بر این باورند که چنین مفادی میتواند دامنه تعهدات امنیتی واشنگتن در منطقه را بیش از پیش افزایش دهد.
با این حال، این تحول را نباید به عنوان شکست نهایی لایحه دفاعی یا تغییر بنیادین در سیاست آمریکا تعبیر کرد. جمهوری خواهان همچنان میتوانند در روزها یا هفتههای آینده بار دیگر این لایحه را به صحن سنا بازگردانند و برای جلب حمایت بخشی از دموکراتها وارد مذاکره شوند.
با وجود این، رخداد اخیر از یک واقعیت مهم پرده برمی دارد: جنگ با ایران به تدریج در حال تبدیل شدن به یکی از مهمترین موضوعات اختلافی در سیاست داخلی آمریکا است و کنگره، حتی اگر نتواند مسیر دولت را متوقف کند، در تلاش است هزینه سیاسی ادامه این جنگ را برای کاخ سفید افزایش دهد.