کلانشهر: خشونت، تندخویی، غضب و از کوره در رفتن پیامد کاهش آستانه تحمل و تاب آوری جامعه است که در بیشتر موارد منجر به درگیریهای کلامی، رفتاری و در نتیجه نزاع و بروز حوادث جبران ناپذیر میشود.
در میانه فریادها وعربدهها کسی چیزی نمیفهمد جز مشتی کلمات زشت وعبارات بیسرو ته و نامفهوم که از ته حنجره شان برمی آید و تبدیل به صداهای وحشتناکی میشود که هول و وهراس به دل میاندازد، این همه عصبانیت و خشونت از چیست؟ مبادا کاری دست خود دهند!
جمعیت دوره شان کرده اما کسی جرات نمیکند به بحث شان وارد شود.
تصویری دیگر؛ نیمه شب است که با جیغهای ممتد زن و فحش هایی که نثار شوهر و خاندان او میکند، اهل محل بیرون میریزند اما کسی جرات جلو رفتن ندارد تا اورژانس و پلیس میآید و مرد را به اتهام ضرب و جرح همسر بدزبان به پاسگاه برد و اورژانس هم زن را به مرکز درمانی منتقل میکند.
قابی دیگر؛ غروب یکی از روزهای اردیبهشت است و هوا رو به گرمی میرود جوانی که بر روی چمنهای پارک قدم گذاشته و آنها را زیر پا له میکند با صدای مرد نگهبان به خود میآید، نگهبان معترضانه میگوید: چرا رفتی داخل چمنها، زود خارج شو، این فضا برای استفاده شما و همه مردم است.
اما جوان واکنش تندی نشان میدهد و این بحث به دعوای لفظی و در نهایت منجر به خشم جوان شده و مرد نگهبان را به آنی در میان عصبانیتش چنان هول میدهد که بر زمین افتاده و سرش به جدول خیابان میخورد و در دم جان میسپارد.
تصویری دیگر و بدتر، خبری است که طی هفتههای اخیر منتشر شد و مرد ۵۲ سالهای حوالی هشت صبح به منزل مادر همسرش در روستای بهنمیر بابلسر میرود و با اسلحهای همسر و مادر همسر را به قتل میرساند و بعد از آن به منزل خود در روستایی دیگر رفته و دو دختر ۱۷ و ۱۴ سالهاش را هدف گلوله قرار میدهد و متواری میشود.
اما آخرین آن که دلخراش و ترسناک مینماید آن است که پدری با داس سر دختر نوجوانش را در خواب میبرد اتفاقی که طی دو روز اخیر در فضای مجازی و رسانهها بازتاب گستردهای یافت وهمزمان تصویری از آگهی ترحیم دخترک منتشر شد که نام ۱۰ نفر از مردان خاندان بر بالای آگهی میدرخشید مردانی که به نوعی با این قتل ناموسی خود را تطهیر کرده بودند.
اینها نمونه هایی از این وقایع خشونت باری است که هر روز همه ما شاهد یا شنونده آنها هستیم، خشونت، تندخویی، پرخاشگری، غضب و از کوره در رفتن چه بسیار برایمان ملموس و آشناست.
اموری که تبدیل شده به بخشی از امور جاریه زندگی مان، عوارضی که پیامد کاهش آستانه تحمل و تاب آوری جامعه است و در بیشتر موارد منجر به درگیریهای کلامی، رفتاری و در نتیجه نزاع و بروز حوادث جبران ناپذیر میشود.
جرائم مبتنی برخشونت، عصبانیت، تندخویی، خشم وبرافروختگی شامل نزاع، توهین و ضرب و شتم این روزها در میان آمار جرائم نه تنها دراستان که بالاترین است بلکه در جامعه ما رقم قابل توجهی است.
شرایطی که نشان میدهد آستانه تحمل مردم و تاب آوری جامعه کاهش یافته و با کوچکترین تنش شاهد عکس العملهای کلامی و رفتاری خارج از عرف بین افراد هستیم.
حال اگر موضوع کرونا و استرس، دغدغهها و تبعات ناشی از آن را هم به مسائل عادی بیافزائیم این وضعیت به اعتقاد کارشناسان و دست اندرکاران امر نسبت به قبل وخیمتر هم شده است.
بیشتر ما روزانه دور برمان شاهد بیقراریها، عصبانیتها، از کوره دررفتنها یا به عبارتی کاهش آستانه تحمل مردم و نیز خود هستیم، به طوری که با بیاهمیتترین و کم جلوهترین موضوع که میتوان با صبر و بیاعتنایی و گذشت از کنار آن عبور کرد، بگو و مگوها، کشمکشها، جدالها و دعواهای شدید شکل میگیرد و گاهی منجر به شرایط جبران ناپذیری میشود و اتفاقهایی رخ میدهد که زندگی افراد درگیر را نابود میکند.
خشم آن دسته هیجانهای منفی به شمار میرود که در بیشتر مواقع افراد به خاطر احساسات زودگذر و تحت تاثیر برخی محیطهای اجتماعی دست به عملی میزنند که ممکن است در ادامه مشکلات فراوانی برای آنان ایجاد کند.
جامعه شناسان و روانپزشکان ارتباط کاهش آستانه تحمل با اتفاقات جامعه، بیکاری، بیعدالتی، مشکلات اقتصادی، فاصله و شکاف میان درآمدها ومخارج خانواده، فاصله طبقاتی، اضطراب و افسردگی و غلبه سیاسی بر اجتماع و فرهنگ را از دلایل خشونت در جامعه میدانند.
خبرگزاری جمهوری اسلامی مرکز گیلان با برگزاری میزگرد و دعوت از کارشناسان مربوط به این حوزه، نسبت به واکاوی دلایل خشونت و کاهش آستانه تحمل مردم اقدام کرده است.
گیلان؛ بالاترین میزان درگیری فردی و لفظی را در سطح کشور دارد
معاون امور اجتماعی نیروی انتظامی گیلان گفت: علیرغم اینکه فکر میکنند، مردم گیلان آرام هستند، اما بالاترین میزان درگیری فردی و لفظی در سطح کشور مربوط به این استان است.
به گزارش خبرنگار ایرنا، سرهنگ مجید رسول زاده افزود: متاسفانه استان گیلان در موضوع نزاع فردی و کلامی در سطح کشور رتبه اول را به خود اختصاص داده، ضمن این که در فصلهای گرم سال و اواخر فروردین آمار نزاعها بالاتر میرود.
وی با بیان اینکه مردم در گیلان با کوچکترین موضوع خاص آزرده خاطر میشوند، اظهار داشت: این مهم زیبنده مردم بافرهنگ این استان نیست.
وی خاطر نشان کرد: نزاع و درگیری فردی طی سال گذشته پنج درصد در استان گیلان کاهش و نزاع و درگیری دسته جمعی ۲۱ درصد افزایش یافته است.
معاون امور اجتماعی نیروی انتظامی گیلان با بیان این که قتل جزء جرائم خشن است، اظهار داشت: همچنین پارسال وقوع قتل در این استان ۷۰ درصد افزایش داشت.
رتبه هشتم گیلان از نظر ارجاعات نزاع به پزشکی قانونی
مدیرکل پزشکی قانونی گیلان نیز بیان داشت: پارسال از نظر ارجاعات نزاع به پزشکی قانونی، رتبه هشتم به این استان اختصاص یافت.
دکتر مهدی قربانی با بیان اینکه آمار ما در پزشکی قانونی با آمار نیروی انتظامی به هم نزدیک است، اضافه کرد: احساس میکنم که بخش عمدهای از درگیریها در توهین کلامی است.
وی اظهار داشت: بدترین رتبه استان گیلان از نظر ارجاعات نزاعهای فیزیکی به پزشکی قانونی بین "۵ تا ۱۰" میباشد که مدعی هستند مورد ضرب و شتم قرار گرفتند.
وی با بیان اینکه نزاعها با مقوله اقتصاد ارتباط دارد، خاطر نشان کرد: سال ۹۰ و ۹۱ بیشترین آمار نزاع را داشتیم که البته میان رقم بیشترین و کمترین ۱۰ درصد تفاوت وجود دارد.
مدیرکل پزشکی قانونی استان گیلان اضافه کرد: مشکلات اقتصادی دایره تاثیرگذاری زیادی دارد و همه را متاثر میکند چنانکه خیلی مواقع افراد قادر به کنترل عصبانیت نیستند و این موجب نزاع و درگیریهای فیزیکی میشود.
وی درباره قتل در استان گیلان نیز بیان داشت: سال ۹۷ کمترین موارد قتل را داشتیم اما در ۹ ماه سال ۹۸ نیز آمار قتل از کل آمار سال گذشته، بیشتر شده است.
گیلان در دو سه سال اخیر رتبه دوم و سوم پرونده مربوط به خشونت را دارد
دکتر رضا علیزاده جامعه شناس نیز در این میزگرد با اشاره به بررسی و کار پژوهشی ۱۰ مسئله اساسی استان گیلان در "پژوهشکده گیلان شناسی " گفت: گیلان در دو سه سال اخیر رتبه دوم و سوم پرونده مربوط به خشونت را دارد.
وی افزود: زمانی که در ارتباط با پدیده هایی مانند خشونت صحبت میکنیم، مانند سایر پدیدهها از یک منظر به عنوان آسیب میتوان آنها را دید، اما زمانی که تعدد و تنوع یک پدیده در جامعه زیاد میشود، دیگر به آن نمیتوان آسیب گفت، بلکه تبدیل به مسئله اجتماعی میشود.
وی با بیان اینکه خشونت فیزیکی بالاترین سطح خشونت عینی است، اظهار داشت: برخی از اتفاقات در جامعه "اتفاقات مربوط به سهمیه بندی بنزین" نشانگر این است، که خشونتهای کلامی و فیزیکی بالا است.
این جامعه شناس درباره نقش فضای مجازی در بروز اتفاقات و خشونتها خاطر نشان کرد: فضای مجازی چیزی که در لایههای زیرین جامعه وجود داشته را نشان میدهد و عیان میکند، اشکال از فضای مجازی نیست بلکه اشکال در سطح جامعه است.
وی در ادامه با بیان اینکه مفهوم خشونت را در جامعه به شکل آماری در سطح بالا و نگران کننده داریم، اضافه کرد: به هر نوع عمل و رفتاری که با هدف ضربه زدن به فرد یا گروهی انجام شود، خشونت گفته میشود.
دکتر علیزاده با اشاره به افزایش خشونت در گیلان اظهار داشت: موضوعات در خشونت فرق دارد، بوق زدن، لمس، تماس و تیکه انداختن در غرب استان بدتر از سایر مناطق است که البته همه این موارد عوامل اجتماعی و فرهنگی دارد، در واقع اینکه چرا خشونت رفتاری و گفتاری در برخی مناطق بیشتر است به علل مختلف ارتباط دارد.
این جامعه شناس با بیان اینکه میانگین سنی خشونت در هر دو جنس زن و مرد پایین آمده است، خاطر نشان کرد: خشونت هنوز تبدیل به بحران نشده بلکه در حال حاضر مسالهای جدی و نگران کننده است.
ارتباط کاهش آستانه تحمل با اتفاقات جامعه
روانپزشک و معاون پیشگیری بهزیستی استان گیلان نیز در این میزگرد بیان داشت: کاهش آستانه تحمل و خشونت با اتفاقات پیش آمده در جامعه ارتباط دارد.
دکتر فرحناز نوبخت راد افزود: اگر چند اتفاق همزمان رخ داد و مغز فردی پردازش همزمان آن را نتواند انجام دهد، صد درصد آستانه تحمل فرد پایین آمده و دچار اضطراب میشود.
وی با بیان اینکه خشم غریزه درونی است که از بدو تولد در نهاد انسان و بشریت وجود داشته است، اظهار داشت: اگر خشم به مرحله پرخاشگری برسد یعنی"اینکه فرد غریزه درونیاش را کنترل نکند و بیرون بریزد" در واقع نمود بیرونی نامناسبی مییابد، بنابراین پرخاشگری میتواند کلامی، روانی و فیزیکی باشد.
این روانپزشک خاطر نشان کرد: به طور طبیعی غریزه خشم برای کاهش تکانههای بشر در درون انسان وجود دارد و وقتی این تکانهها زیاد شود تبدیل به پرخاشگری میشود و میگوییم آستانه تحمل پایین آمده است که با توجه به وضعیت موجود علتهای مختلف دارد.
معاون پیشگیری بهزیستی استان گیلان با بیان اینکه یک علت این شرایط درونی است، اضافه کرد: مثل وقتی که به اتفاقاتی که داخل منزل رخ میدهد، واکنش و خشم نشان میدهیم یا افرادی که افسردهاند، در این وضعیت نمود خشم در آنها زیاد است و گاهی خودزنی میکنند.
وی در ادامه تشریح علتهای درونی خشونت اظهار داشت: بنابراین عوامل درونی خشونت به نحوه تربیت فرزندان، مشکلات در خانواده و مشکلات سیستم هویتی افراد مربوط میشود.
اضطراب و افسردگی از دیگر علتهای درونی خشونت
این روانپزشک در ادامه اضطراب و افسردگی را از دیگر علتهای درونی خشونت عنوان و بیان کرد: در این رابطه اختلالاتی رخ میدهد، اینکه فردی احساس کند، نمیتواند مسایلی از جمله معاش خانواده را تامین کند، دچار اضطراب و مشکلات ناشی از آن میشود.
وی خاطر نشان کرد: اگر چه نوسانات شدید قیمتها و عوامل اقتصادی "با توجه به موضوع بیان شده درباره معاش" جزء عوامل بیرونی هستند، اما آسیبی که به فرد میزند، آسیب درونی است.
وی با بیان اینکه احساس عدم امنیت یکی دیگر از علتهای درونی در ارتباط با خشونت است، اظهار داشت: احساس عدم امنیت و اینکه فردی نمیتواند بر خانواده کنترل داشته و برنامههای پش بینی شده فرزندان را به عمل برساند، این مهم میتواند موجب شده تا کنترل خود را از دست دهد.
وی درباره مسایل بیرونی در ارتباط با خشونت نیز گفت: مسایل بیرونی از مشکلات اقتصادی، فرهنگی، سیاسی گرفته تا مشکلات اجتماعی ، همه بر خشونت و کاهش آستانه تحمل مردم ارتباط دارد.
این روانپزشک با اشاره به ریشه ساربیولوژیک در خشونت بیان داشت: در برخی مواقع فردی که پرخاشگری میکند، دوران بد کودکی خود را تکرار میکند.
تاثیر مستقیم اقتصاد بر خشونت
معاون امور اجتماعی نیروی انتظامی استان گیلان با اشاره به تاثیر مستقیم موضوع اقتصاد بر افزایش خشونت، گفت: اقتصاد را عامل اول در بروز خشونت میدانم، اقتصاد نه تنها در خشونت، بلکه با اعتیاد، افزایش سرقت و مانند آن ارتباط دارد.
سرهنگ رسول زاده با بیان اینکه رسانهها و فضای مجازی نیز عامل دیگری در خشونت هستند، افزود: در برخی از برنامههای طنز و سریالها هم شاهد ترویج خشونت هستیم.
وی با بیان نقش مهم کاردکرد دستگاهها و ارتباط خشونت مردم با سوء مدیریتها در استان اظهار داشت: اضطراب، بیاعتمادی مردم، اختلاسها و مانند آن نیز موجب بروز خشونت مردم میشود.
سرهنگ رسول زاده خاطر نشان کرد: ما در نیروی انتظامی اعتقاد نداریم تنها برخورد سلبی انجام دهیم بلکه معتقدیم که هم باید کار ایجابی و هم سلبی انجام گیرد، اما ماموریت نیروهای مسلح اقدامات سلبی است.
نقش جامعه در کاهش آستانه تحمل
مدیرکل پزشکی قانونی گیلان هم درباره علتهای خشونت و کاهش آستانه تحمل بیان داشت: خود فرد، روان فرد، اجتماع و معنویت چهار عاملی است که با خشونت و آستانه تحمل مردم ارتباط دارد که نقش اجتماع را بیشتر از موارد دیگر میدانم.
دکتر مهدی قربانی با انتقاد به این مهم که امروز درمان معضلات اجتماعی را به جامعه شناسان نمیدهیم، اظهار داشت: متاسفانه جایگاهی به جامعه شناسان در تصمیم گیریها و تصمیم سازیها نمیدهیم.
وی با بیان اینکه فرهنگ را خیلی تضعیف کردهایم، خاطر نشان کرد: سیاست غلبه پیدا کرده، کم پیش میآید که افراد فرهنگی، سیاسی و علمی با هم گفت و گویی منطقی در جهت کاهش مسائل اینچنینی در جامعه داشته باشند.
مهمترین عامل افزایش خشونت؛ غلبه سیاسی بر فرهنگ و اجتماع
دکتر علیزاده جامعه شناس در ادامه این میزگرد در سخنانی مهمترین عامل افزایش خشونت را غلبه سیاست بر فرهنگ و اجتماع دانست و اظهار داشت: هر کدام از این دو، منطق خاص خود را دارند، با منطق سیاست نمیتوان با فرهنگ صحبت کرد.
وی با بیان این که منطق سیاست، منطق فرهنگ و اجتماع نیست، افزود: وقتی نگاه ما به مسایل فرهنگی و اجتماعی با عینک سیاسی است، متاسفانه دچار این مشکلات هم میشویم، خیلی خوشحال نباشیم که جامعه سیاسی است.
وی اظهار داشت: غلبه فرهنگ رسمی بر فرهنگ غیررسمی موجب خشونت در جامعه میشود، فاصله پذیرش فرهنگ رسمی و غیررسمی، مدت زمانش زیاد است و بسیار مقاومت میکنیم تا این فرهنگ را بپذیریم.
این جامعه شناس مشکلات و بحرانهای اقتصادی را از دیگر عوامل خشونت در گیلان عنوان و خاطر نشان کرد: اقتصاد در این استان بسیار ضعیف است.
وی با بیان اینکه احساس تبعیض و محرومیت در جامعه یکی دیگر از عوامل خشونت است، اضافه کرد: احساس محرومیت، اثرش بیشتر از محرومیت است، این مهم خود به خود درگیری و تنش ایجاد میکند.
این جامعه شناس با اشاره به نقش مهم امید به آینده خاطر نشان کرد: کاهش امید به آینده و نگرانی از آینده مردم را عصبانیتر کرده است، ضمن اینکه امنیت روانی، اجتماعی مردم به مخاطره افتاده و خبرهای به ظاهر سادهای مانند شیرهای آلوده، ذرت و برنج آلوده و غیره این امنیت روانی اجتماعی را تحت تاثیر قرار میدهد.
وی با بیان اینکه پمپاژ خبرهای منفی از دیگر معضلاتی است که در جامعه ما نمود گستردهای دارد و تایید و تکذیب نیز انجام نمیگیرد، خاطر نشان کرد: رسانه رسمی جایگاه خود را از دست داده، به همین دلیل شاهد اقبال گسترده مردم به فضای مجازی هستیم.
ضرورت ارائه آموزشها برای کنترل خشم
روانپزشک و معاون پیشگیری بهزیستی گیلان با اشاره به ضرورت توجه به آموزش مهارتی زندگی به ویژه از کودکی و در سنین پایین گفت: ارائه آموزشهای مربوط به مهارتهای زندگی در راستای کنترل خشم و تکانهها باید مورد توجه قرار گیرد.
دکتر نوبخت راد با تاکید بر ضرورت توجه به اصول اخلاقی افزود: اصول اخلاقی که در جامعه ما کمرنگ شده باید بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد، اصولی مانند بخشش و گذشت از جمله اصول اخلاقی به شمار میرود که باید به فرزندانمان بیاموزیم.
وی با بیان اینکه باید فرهنگ مذاکره و گفت و گو را ارتقاء دهیم، اظهار داشت: در مدارس باید به این موارد توجه شود و مدارس از حالت رقابتی در آید، دانش آموزان زندگی و کار و فعالیت مشارکتی را یاد گیرند که این مهم آرامش روانی آنان را موجب میشود.
این روانپزشک خاطر نشان کرد: توجه به فرهنگ گفت و گو و ترویج آن در بین دانش آموزان در مدارس، موجب میشود که آنان یاد بگیرند که با گفت و گو مسایل حل میشود و این در زندگی اجتماعی و فردی آنان در آینده تاثیر بسزایی دارد.
معاون پیشگیری بهزیستی استان گیلان در ادامه سخنانش با اشاره به نقش مهم عدالت و اینکه برقراری عدالت خشم را کاهش میدهد، بیان داشت: چشمان را به مسایل دنیوی که مردم میخواهند، نبندیم، به آنها بها دهیم و عدالت را در جامعه برقرار کنیم که این مهم خشم را کاهش میدهد.
وی اظهار داشت: اعتدال در جامعه را با عدالتی که برای عموم مردم پیش بینی میشود، در سایه قانون مد نظر قرار دهیم تا شادی در مردم و در نتیجه در سطح کلان ایجاد شود.
وی با بیان اینکه دولت نقش بسیار مهمی در ایجاد نشاط در جامعه دارد، خاطر نشان کرد: همه باید برای ایجاد نشاط اجتماعی در جامعه همکاری کنند، برپایی ورزشهای همگانی و پیاده روی. غیره باید برای ایجاد نشاط افراد در جامعه مد نظر قرار گیرد.
این روانپزشک بیان داشت: شادی از غرایز است که خداوند در انسان نهاده، افراد به دنبال شاد بودن هستند، بنابراین باید روش هایی در سطح جامعه برای شادی افراد در نظر گرفته و عملیاتی شود.
لزوم همکاری برای انجام کارهای فرهنگی
معاون اجتماعی نیروی انتظامی استان گیلان در ادامه بیان داشت: کار فرهنگی، نیازمند کاری جمعی است و همه باید همکاری داشته باشند.
وی افزود: با توجه به اهمیت فرهنگ سازی و ارائه آموزشهای همگانی در زمینههای مختلف برای کاهش خشونت و آسیب، معاونت اجتماعی نیروی انتظامی برای آموزشهای همگانی در زمینه فضای مجازی، پیشگیری از سرقت و خشونت در مدارس، مساجد و غیره اقداماتی را از مدتها قبل آغاز کرده است.
وی با بیان اینکه انجام کارهای فرهنگی هزینه بر است، خاطر نشان کرد: برای انجام کارهای فرهنگی باید برنامههای بلند مدت داشته باشیم زیرا برنامههای کوتاه مدت در کارهای فرهنگی تاثیرگذاری آنچنانی ندارد.
وی تقویت انگیزههای ایمانی و معنویت در خانواده را در کاهش خشونت و افزایش آستانه تحمل مهم دانست و اضافه کرد: بهره گیری از روانشناسان و جامعه شناسان نیز در این راستا باید مورد توجه قرار گیرد.
آموزشها در مدارس به سمت مهارتهای زندگی سوق داده شود
دکتر علیزاده جامعه شناس در ادامه این میزگرد با تاکید بر ضرورت ارائه آموزشها از کودکی به فرزندانمان برای پیشگیری از آسیبها گفت: باید آموزشها در مدارس به جای تاکید بر حفظ و خواندن به سمت آموزشهای مربوط به مهارتهای زندگی و گفت و گو سوق داده شود.
وی با بیان اینکه در مدارس احتیاج به فرهنگ گفت و گو و آموزش مهارتهای زندگی داریم، خاطر نشان کرد: با ارائه آموزشهای لازم در حوزه مهارتهای زندگی در مدارس میتوان تا حد زیادی از بروز آسیبها در بزرگسالی پیشگیری کرد زیرا میآموزند در شرایط مختلف چگونه رفتار و عمل نمایند و مهارتی هایی مانند کنترل خشم را میآموزند.
وی با اشاره به تاثیرگذاری پدر و مادر بر فرزندان و اینکه هنوز خانوادهها بالاترین نمره را به لحاظ تاثیرگذاری بر فرزند دارند، اظهار داشت: سیاستهای ما به سمت سرکوب خانواده رفته در حالی که باید نقش خانواده را پررنگ ببینیم.
مشکلات اجتماعی راه حل دارند
این جامعه شناس در بخش پایانی میزگرد با بیان اینکه مشکلات اجتماعی راه حل دارند، بیان داشت: اگر مشکلات اجتماعی راه حل نداشت خودمان را خسته نمیکردیم اما باید از ظرفیت و توان و تخصص بخشهای مختلف در تصمیم گیریها و ارائه این راهکارها بهره گرفته شود.
علیزاده اظهار داشت: تجربیات دنیا پیش روی ماست، اشتباه بزرگ ما مقایسه کردن خودمان با آمریکا و اروپا است، اما بسیاری از کشورهایی که فرهنگ آنان شبیه ماست توانستهاند با تکیه بر ظرفیتهای درونی و نقاط قوت فرهنگ و اجتماع خود در مدت ۲۰ سال زندگی مردمانشان را به وضعیت مطلوب رسانده و به طور قطع این مهم برای ما هم شدنی است.
وی خاطر نشان کرد: بنابراین باید جنبه مثبت قضیه را نگاه کرد، به آینده امیدوار بود اما این مهم نیازمند رعایت ملزومات و فاکتورهایی است.
وی با بیان اینکه فکر نکنیم که پاسخ همه سئوالات و مسایل نزد ما است، اظهار داشت: یکی از گرفتاریهای عمده ما این است که افراد در جایگاه سیاستگذاری، فکر میکنند که پاسخ همه سئوالات را دارند.
وی بیان داشت: از تولی گری باید دست برداریم، مشکل ما آن است که میخواهیم همه چیز را در دستان خودمان داشته باشیم، میترسیم تا آن را به اهلش واگذار کنیم، دنبال فیلتر کردن هستیم که این مهم کار را به اینجا رسانده است و باید این شیوهها اصلاح شود و از توان اهل فن برای حل مسائل و کاهش مشکلات بهره گیریم.
ایرنا