کلانشهر: خاستگاه پارادایم توسعه یک جامعه چیست و آیا میتوان پارادایم توسعه یافتگی یک جامعه را با شاخص وضعیت و کیفیت رسانه در آن جامعه تعریف کرد؟
شاخصهای توسعه فراوانند اما آنگونه که پروفسور ساروخانی اعتقاد دارد" توسعه پایدار با انسانهای فرزانه محقق میشود "ورسانهها نقش مهمی در خلق جامعهای دارند که افراد آن از فرزانگی وفربه گی اندیشه برخوردار باشند.
ازطرفی روشن است که میان توسعه نیافتگی جوامع با محدود کردن رسانهها در آن جامعه ارتباط عمیق و معناداری وجود دارد.یعنی به همان میزان که یک جامعه دارای رسانه هایی آزاد وبا کیفیت است میزان توسعه یافتگی آن جامعه نیز بیشتر وهدفمندتر است و چنانچه رسانهها در یک جامعه نحیف و کم وزن باشند انسانهای آن جامعه نیز از فرزانگی کمتری برخوردار هستند.
اما چرا رسانهها در ایران امروز ما برای شتاب بخشیدن به توسعه و خردمند نمودن جامعه،همچنان راههای نرفته زیادی دارند.
به باور من بیم ونگرانی نویسندهها وخبرنگاران جامعه ایران، از بسط دو ویژگی مهم در رسانهها؛ که همانا" تحقیق و تحلیل" اثربخش باشد، سبب شده است رسانهها در ایران همچنان نتوانند عامل باشند وظرفیت و انرژی خود را به محوری درجهت شتاب بخشیدن به توسعه و فرزانگی جامعه تبدیل کنند.
نقش "تحقیق و تحلیل" در رسانه علاوه بر روشنگری جامعه، به ساختار حاکمیت کمک میکند از زاویههای مختلف نقاط ضعف وقوت خود را بشناسد ودقیقتر برنامه ریزی کند. در بسیاری از جوامع توسعه یافته،دولتها در ستایش شهامت یک روزنامه نگار تحلیل گر وپژوهشگر کلاه را از سر بر میدارند و بیم واضطراب نوشتن و سخن گفتن را از او میگیرند.
هانا آرنت در کتاب وضع بشر به "سخن" اشاره میکند. او "سخن را امری سیاسی و اساسیترین وضع بشر میداند". در واقع، تحلیل وسخن است که امکان آغازی تازه را برای انسان فراهم میآورد و به این طریق کنشی تازه آغاز ومعنا تولید میشود و توسعه تثبیت میشود.اگر ما توسعه یافتگی را دوست داریم باید به سخن وتحلیل و تحقیق رسانهها احترام بگذاریم و به این امر کمک کنیم.
سجاد بهزادی _ عصر ایران