به گزارش نیویورک تایمز، مقام‌های مطلع از روند تصمیم گیری در ایران گفته‌اند تهران پس از حمله اوکراین به یک کشتی ایرانی در نزدیکی ورودی رود ولگا، گزینه‌های مختلفی را برای پاسخ بررسی کرد؛ از جمله حمله به یک بندر اوکراینی در دریای سیاه یا انجام یک حمله موشکی نمادین.

این گزارش می‌افزاید که در یکی از سناریوهای مورد بررسی، احتمال شلیک یک موشک بالستیک با کلاهک کوچک به سمت اوکراین مطرح شده بود؛ اقدامی که می‌توانست خسارت محدودی ایجاد کند، اما خطر گسترش دامنه درگیری و ورود مستقیم ایران و اوکراین به مرحله‌ای تازه از تقابل را به همراه داشت.

ماجرای حمله به کشتی «آنا»

این تحولات پس از آن رخ داد که یک پهپاد اوکراینی به کشتی ایرانی «آنا» در دریای کاسپین حمله کرد. مقام‌های ایرانی گفته‌اند این شناور یک کشتی تجاری و غیرنظامی بوده و محموله آن بار آهن بوده است. بر اساس روایت مقام‌های ایرانی، کشتی از بندر آستراخان به مقصد بندرانزلی در حرکت بود و هنگام حمله در نزدیکی ورودی رود ولگا، در محدوده آب‌های روسیه، قرار داشت.

در پی این حمله، ترکش‌های پهپاد به خدمه کشتی اصابت کرد و نیما مرادی، دریانورد ۲۳ ساله اهل بندرانزلی، به شهادت رسید. سه نفر دیگر از خدمه نیز در این حادثه مجروح شدند.

در این ارتباط بیشتر بخوانید:

اوکراین: حمله به کشتی ایرانی و شهادت نیما مرادی عمدی نبود؛ عراقچی: خسارت باید جبران شود

گزارش‌های منتشرشده از سوی منابع ایرانی، شهادت مرادی را ناشی از اصابت ترکش‌های حمله پهپادی اعلام کرده‌اند.

ایران اعلام کرده است که «آنا» هیچ محموله نظامی نداشته است.
کاظم جلالی، سفیر ایران در مسکو، نیز این کشتی را کاملاً غیرنظامی توصیف کرده و گفته است ادعاهای مربوط به حمل تجهیزات نظامی از سوی ایران برای روسیه که در حال جنگ با اوکراین است با واقعیت محموله کشتی مطابقت ندارد.

در مقابل، اوکراین پیش‌تر مدعی شده بود که کشتی‌های هدف قرار گرفته در دریای کاسپین حامل محموله‌های مرتبط با توانمندی‌های نظامی ایران برای روسیه بوده‌اند؛ بنابراین درباره ماهیت محموله، میان دو طرف اختلاف روایت وجود دارد.

دیپلماسی برای جلوگیری از تشدید تنش

بر اساس گزارش نیویورک تایمز، در حالی که گزینه‌های تلافی جویانه در تهران بررسی می‌شد، تلاش‌های دیپلماتیک برای جلوگیری از تبدیل این حادثه به یک رویارویی مستقیم میان ایران و اوکراین افزایش یافت.

در همین چارچوب، مقام‌های دو کشور تماس هایی برقرار کردند و سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، با آندری سیبیها، وزیر امور خارجه اوکراین، گفت وگو کرد. تهران ضمن اعتراض شدید به حمله به کشتی «آنا»، خواستار پاسخگویی اوکراین درباره این حادثه شده است.

نیویورک تایمز گزارش داده است که این تلاش‌های دیپلماتیک در نهایت به توقف گزینه‌های تلافی جویانه مورد بررسی ایران کمک کرد و دست کم در مقطع فعلی، از باز شدن یک جبهه مستقیم میان ایران و اوکراین جلوگیری شده است.

با این حال، حمله به «آنا» تنش میان تهران و کی یف را به شکل قابل توجهی افزایش داده است؛ به ویژه آنکه این حادثه در شرایطی رخ داده که جنگ سه ساله ی روسیه و اوکراین وارد مرحله‌ای پیچیده‌تر شده و ایران نیز درگیر جنگ و تنش‌های گسترده تری در منطقه است.
هر چند که وزیر خارجه ایران اعلام کرده که موضوع حمله به کشتی «آنا» را از مسیرهای حقوقی و دیپلماتیک پیگیری می‌کند اما براساس برخی خبرهای غیررسمی، این احتمال هم وجود دارد که جمهوری اسلامی ایران، برای شروع اقدامات بعدی در ابتدا سفیر اوکراین را اخراج و سفارت این کشور در تهران را تعطیل کند.