باورداشت های نادرست در زمینۀ کوه دُرفک گیلان
دُرفک، آتشفشان بی نشان/تصاویر
25 دی 1403

دُرفک، آتشفشان بی نشان/تصاویر

وقتی بازدیدکننده ای به قلّۀ کوه دُرفک می رسید، با یک فروافتادگی وسیع طبیعی که شباهت زیادی به تصویری که از یک آتشفشان در ذهن داشت برخورد می کرد، به همین دلیل، بسیاری به غلط، وجود این فرورفتگی بر روی ...

چالش های توسعه جاده ای در قلب البرز، تهدیدی برای اکوسیستم کوهستانی/جاده سیاهکل - دیلمان - قزوین چه تبعاتی برای محیط زیست دارد؟

نیما فریدمجتهدی پژوهشگر کوهستان گفت نادیده انگاری عمدی جغرافیا برای توجیه جاده سازی جدید در اینجا خود را به نمایش می گذارد که فرق بزرگ این مسیر پیشنهادی، کوهستانی بودن صفر تا صد آن است. یعنی خیلی ساده شما از ...

نکات جالب توجه درباره «بندر انزلی» شهر دریا،تالاب و زادگاه ملوان

انزلی،با پیشوند دریا یا بدون آن یکی از مشهورترین مناطق ایران است. شهری قدیمی که بواسط راه داشتن به آبهای بین المللی در زمره مهم ترین نقاط کشور و به نوعی دروازه ورود ایران به اروپا محسبوب می شود.در طول ...

نکات جالب توجه درباره «املش» قطب چای ایران و کوهستان های زیبا

املش شهر کوهپایه ای شرق گیلان یکی از تاریخی ترین مناطق ایران است. زیبایی های کوهستان های املش در ایران کم نظیر و در مواردی بی نظیر است .باغات چای املش به تنهایی بیش از 30درصد تولید برگ سبز باکیفیت ...

چیزهایی که لازم است درباره «آستانه اشرفیه» پایتختِ مذهبی استان گیلان و قطب بادام ایران بدانید

نام آستانه اشرفیه در شرق گیلان برای شما با چه نماد و عنوانی در خاطر حک شده است؟ بقعه جلال الدین اشرف؟ و یا بازار سنتی اش؟ بادام زمینی های بی نظیرش که ۸۰ درصد تولید کل ایران را تشکیل ...

چیزهای که لازم است درباره «آستارا» مرز زمینی گیلان با اروپا بدانید

شهرستان آستارا را با چه چیزی به یاد می آورید؟ بام های سفالی؟ دریا و بندر؟ گردنه حیران، پناهگاه حیات وحش لوندویل و یا تالاب استیل؟ شاید هم نام آستارا نقطه صفر مرزی را به خاطر برخی بیاورد و تعدادی ...

معرفی نیما فریدمجتهدی پژوهشگر گیلانی به عنوان نماینده ایران در سازمان جهانی هواشناسی

نیما فرید مجتهدی که متولد لاهیجان و دانش آموخته دکترای جغرافیا است، صاحب دهها مقاله پژوهشی و تالیف کتاب در حوزه آب و هوا و کوهستان است. از این محقق گیلانی طی سال های اخیر مطالب مختلفی در کلانشهر منتشر ...

شَهران دریچه ای به شناسنامه  هفت هزار ساله تاریخ یکجانشینی در گیلان

محوطه باستانی شَهران، در غرب روستای شَهران از توابع بخش رحمت آباد و بلوکات شهرستان رودبار و در ۳۵ کیلومتری جنوب شهر رشت واقع شده است. شَهران در زمستان ۱۳۹۷ طی کاوشی نجات بخشی، به سرپرستی شهرام رامین کارشناس باستان شناس ...

بلایی که گردوخاک بیابان های ترکمنستان و ازبکستان بر سر آستارا و تالش آورده است
چرا این نمودار مهم است؟رکوردهای شکسته شده، نفس های در بندِ خاک
17 آبان 1403

چرا این نمودار مهم است؟رکوردهای شکسته شده، نفس های در بندِ خاک

تا سال های سال افرادی که دارای بیماری های تنفسی و قلبی و عروقی بودند، به توصیه پزشکان یا برای مدتی کوتاه یا شرایط به شکل مهاجرت به گیلان می آمدند. چهره جدید تر این جذابیت خود را در گردشگری ...

روایتی از شکار شاه عباس صفوی در رانکوی گیلان 
شاه آدم کُش، شاه حیوان کُش
30 مهر 1403

شاه آدم کُش، شاه حیوان کُش

به نوشته عبدالفتاح فومنی تاریخ نگار گیلانی، شاه عباس صفوی در سفر به گیلان در جنگل رانکوه املش از جانوران مختلف مانند گاو کوهی (گوزن)، خوک و خرس و پلنگ و سایر حیوانات وحشی به میزان زیاد شکار کرداختصاصی کلانشهر:نیما ...

 تغییر کاربری عجیب مزارع کشت دیم به محصولات باغی در دشتِ خشک قزوین
«شوخی های آبکی» در همسایگی گیلان
28 مهر 1403

«شوخی های آبکی» در همسایگی گیلان

مزارع دیم دشت قزوین در محدوده جاده رشت-قزوین، حوالی مجتمع خدماتی-رفاهی بافه، طی 5 سال اخیر، در حال تغییر کاربری هستند. لابد می پرسید چه کاربری؟ مسکونی، صنایع، خدماتی. چراهای زیادی در این ارتباط وجود دارد اما از جمله  نکات متاثر کننده ...

پیرامون برادرکُشی در تاریخِ شرق گیلان؛ رودِ سرخ

یکی از شناخته شده ترین این اختلافات و درگیری ها جنگ و اختلاف دائمی میان بیه پیش (شرق گیلان) و بیه پس (فومن-رشت) بوده که البته سایۀ سنگین این تاریخ پُرتفرقه و خونخوار همچنان بر فضای فرهنگِ سیاسی مردم این ...

آخرین یافته ها پیرامون یخچال علم کوه و گرمایش جهانی
علم کوه، جدال گرما و یخ
15 مهر 1403

علم کوه، جدال گرما و یخ

داده های دمایی و در پیامد آن رودخانه ای منطقه نشان از روند گرمایش جهانی و همچنین تاثیر مشخص آن بر کاهش وسعت پهنه های برفی و حجم و وسعت یخِ یخچال های علم کوه دارد.
تاثیر مستقیم این اتفاق ...

تبِ دیده شدن به روایت صفحه اینستاگرام یک طبیعت گرد؛
در قله کوه ادرار می کنم، پس هستم!
26 شهریور 1403

در قله کوه ادرار می کنم، پس هستم!

توجه به پُست های این کاربرِ اینستاگرام مملو از فیلم هایی از ادرار کردن در قلل و مناطق کوهستانی ایران و البته بیشتر البرز، مانند صحنه هایی از ادرار در خُلنو (مرتفع ترین کوه استان تهران)، رودخانه های شمال، تنگه ...

تصویر پردازش شده ماهواره ای از گردوخاک گسترش یافته به گیلان؛
فیلم/باز هم گرد و خاک ترکمنستان به گیلان رسید
24 شهریور 1403

فیلم/باز هم گرد و خاک ترکمنستان به گیلان رسید

گزارش میدانی از مناطق ساحلی گیلان در روزهای جمعه و شنبه، تایید کننده گستردگی وقوع گرد و غبار در استان بوده است

اختصاصی کلانشهر: هجوم گرد و خاک به گیلان که تا پیش از این موردی دور از ذهن و عجیب ...

بلایی که کاهش تراز آب دریای کاسپین بر گیلان، مازندران و گلستان می آورد
فیلم/اختلال زندگی روزمره با خیزش گرد و خاک در شهرهای ساحلی
2 شهریور 1403

فیلم/اختلال زندگی روزمره با خیزش گرد و خاک در شهرهای ساحلی

سطح آب دریای کاسپین طی چند دهه اخیررو به کاهش رفته است. شاید برای شماری از شنوندگان این موضوع دغدغه ای ایجاد نکند و اینگونه متصور شوند که کاهش چند سانتی متری آب دریا چه اهمیتی دارد. اما واقعیت این ...

بارش های امسال سد سپیدرود را از مرزهای بحرانی نجات داد اما...
خیالِ راحتِ آب
17 خرداد 1403

خیالِ راحتِ آب

داستان تحلیل شرایط آب وهوایی استان گیلان در روزهای کِشت برنج داستان دنباله دار و به نسبه یکنواختی است که این روزها به دلایلی البته مورد توجه بیشتر قرار گرفته است. از زمانی که سد سفیدرود هم به دلایل آب ...

مروری بر یک هفته زندگی با گردوخاک در شمال ایران
ردِّ ِ سرخ ِ خوارزم
13 خرداد 1403

ردِّ ِ سرخ ِ خوارزم

بادهای شمال شرقی مثل باد صبا در ادبیات ایران و در فرهنگ گیلانی باد گیله وا، معمولاً خوش یمن بوده است. باد صبا را به لطافت اش می شناختند و گیله وا را هم به همچنین. نه صبا و نه ...

مهمانان مزاحمی که از ترکمنستان به گیلان هجوم آورده اند
ورود گردوخاک به آسمان بخش هایی از گیلان و رشت
7 خرداد 1403

ورود گردوخاک به آسمان بخش هایی از گیلان و رشت

به نظر می رسد علی رغم وعده ها برای از بین بردن منشا گردوغبارها، استان گیلان در شمال ایران هم مانند مناطق جنوبی، شرقی و غربی ایران در حال از دست دادن ویژگی مثبتش در زمینه هوای پاک است.اختصاصی کلانشهر: ...

فُک کاسپین، راهزنانِ هنرمند؟!

این یادداشت پیرامونِ مجسمه‌ای از فُک کاسپین است که در محوطه مارلیک رودبار پیدا شده‌ است. البته نه از کاوش‌های معروفِ دکتر نگهبان. اما با توجه به مراحل کشف، می‌توان آنرا از همان مجموعه دانست. مجموعۀ مجسمه‌های کشف شده از ...

وقتی تکنولوژی ما را به آسمان و طبیعت نزدیک تر کرده است
جشنِ برف
6 اسفند 1402

جشنِ برف

شوقِ برف این روزها شوقِ زندگی شده است. انگار همه می دانند که این سپیدی که همیشه پوشاننده زشتی های منظره بود مایه حیاتی می باشد که این روزها نایاب است.
فیلم های فراگیر شده برف فضای مجازی را می ...

ابردزدی،هارپ،توطئه،فعالیت های اتمی را فراموش کنید
ترسناک است؛ اما ایمان بیاوریم به آغاز فصول خشک‌تر و گرم‌تر در ایران
27 دی 1402

ترسناک است؛ اما ایمان بیاوریم به آغاز فصول خشک‌تر و گرم‌تر در ایران

وقتی واژه خشک‌سالی عنوان می‌شود انتظار شنونده، موقتی بودن شرایط و گذر از آن و در نهایت شروع مجدد دوره تَرسالی است. حال اینکه آیا با وجود داده‌های مشاهداتی و محیطی موجود در ایران آیا ما واقعاً شرایط خشک‌سالی را ...

مِهرهای سیاهِ دُرفک گیلان
برای کسانی که دوست ندارند راحت در کوه ها بمیرند!
25 دی 1402

برای کسانی که دوست ندارند راحت در کوه ها بمیرند!

کوه همان کوه است و همچنان سخت. ما این روزها می میریم زیاد هم می میریم، در علم کوه، در دماوند، در توچال، حتی در همین حوالی در مسیر هفت پیچِ لاهیجان. انگار به مُردن عادت کردیم، فقط جایمان فرق ...

تحلیلی بر وضعیت بارش های پاییز 1402 در استان گیلان
به وقت بی آبی
23 دی 1402

به وقت بی آبی

به طور متوسط در پاییز امسال جریان آب رودخانه های استان گیلان 46 درصد کاهش پیدا کرده است آن هم در فصل پاییز که پُربارش ترین فصل گیلان است. میزان آورد رودخانه سفیدرود در پاییز امسال هم برابر با 78 ...

موردِ عجیب ایرانیانِ بحران زی بعد از هشدارهای خطرناک هواشناسی؛
حراج «جان» فقط برای پُست های فضای مجازی
11 آذر 1402

حراج «جان» فقط برای پُست های فضای مجازی

زنگ ها به صدا درمی آید الو، ببخشید دیلمان هم برف داریم؟ الو ماسوله هم برف می آد؟ سوال هایی نه از جنس دغدغۀ زندگی در شرایط بحرانی، بلکه از جنس زندگی کردن همراه بحران! جاده هایی که هنوز حتی ...

پای یک یک ما در آتش سوزی جنگل های گیلان در میان است
شهوتِ ویلاسازی و عکس سلفی با ویوی ابدی
6 آذر 1402

شهوتِ ویلاسازی و عکس سلفی با ویوی ابدی

علت یابی ریز به ریز رخدادهای آتش سوزی حتی در ارتفاعات گیلان دلایل مختلفی دارد که بخشی ناشی از تعارض ذی نفعان آن مناطق اعم از دامدار با منابع طبیعی و هم ارزش یابی عجیب زمین های مناطق جنگلی و ...

هشدار پژوهشگر محیط زیست نسبت به بحرانی شدن آتش سوزی جنگل های گیلان تا فردا
امروز هم چند هکتار از ریه سبز گیلان سوخت/امکانات و بالگرد آبپاش برای جنگل های ارزشمند هیرکانی زیاده خواهی نیست
5 آذر 1402

امروز هم چند هکتار از ریه  سبز گیلان سوخت/امکانات و بالگرد آبپاش برای جنگل های ارزشمند هیرکانی زیاده خواهی نیست

گیلان از معدود مناطق باقی مانده برای زیست استاندارد در ایران است. زیستی که بواسطه همین جنگل‌ها ممکن شده است و با دامنه دار شدن آتش سوزی‌ها خطر از رده خارج شدن همین باریکه‌ی سبز در ایران به شدت وجود ...

اژدهای کم آبی از قله دماوند تا برج های لاکچری تهران و ویلاهای دیلمان

بارگذاری بیش ازاندازه و بدون مدیریت و توجه به بُرد محیطی  باعث شده که ویلاهای چند میلیاردی دیلمان گیلان در تامین آب خود مشکل داشته و در تابستان که اوج گردشگری این منطقه کوهستانی است در اکثر روزها تنها چند ...

 پزشکی که 100سال پیش با دیدن شالیزارهای تشنه ی لاهیجان به فکر احداث نهر آب افتاد
رودی به یاد «دکتر حشمت» از سران جنبش جنگل
19 شهریور 1402

رودی به یاد «دکتر حشمت» از سران جنبش جنگل

ابراهیم حشمت، اردیبهشت ۱۲۹۸ و دو سال قبل از شهادت میرزا کوچک خان جنگلی، در قرق کارگذاری رشت اعدام می شود. روستاییان لاهیجان اگرچه صحنه دردناک اعدام وی را ندیدند، ولی «حشمت رود» یادگاری می شود برای طبیبی که تنها ...

لزوم تغییر نگاه در برنامه ریزی و آمایش سرزمینی گیلان
گیلانِ خیس، خُنک، خاکستری
6 شهریور 1402

گیلانِ خیس، خُنک، خاکستری

آب وهوای گیلان، آب وهوایی نامناسب از لحاظ آسایش و سلامتی انسان و از جنبه ای دیگر آب وهوای معتدل و مطلوب جهتِ حفظِ سلامتی استاختصاصی کلانشهر:نیما فریدمجتهدی (دکتری آب و هواشناسی)، سمانه نگاه (دکتری هواشناسی)؛ در این روزهای ...

تبِ داغِ دریای کاسپین
سناریوهای موجود در مورد آیندۀ ما چه می گویند؟
1 شهریور 1402

سناریوهای موجود در مورد آیندۀ ما چه می گویند؟

چشمه های تولید گردوخاک، با توجه به جهتِ غالب باد در سواحل جنوبی دریای کاسپین، مصیبتی برای استان های شمالی ایران است و گردوخاک، طوفان شن و نمک به پدیده ای غالب در این منطقه تبدیل خواهد شد    اختصاصی ...

سطح آب بزرگ ترین دریاچه جهان به کمترین میزان در ۳۰ سال اخیر رسیده
افزایش ناهنجاری آب و هوایی تعادل اکولوژیک حوزه کاسپین را برهم زده است 
8 مرداد 1402

افزایش ناهنجاری آب و هوایی تعادل اکولوژیک حوزه کاسپین را برهم زده است 

کارشناس هواشناسی و دانش‌آموخته‌ی دکتری آب‌وهواشناسی گیلان گفت: بررسی شرایط دما در فصل زمستان طی سالهای ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۱ حاکی از افزایش ناهنجاری مثبت تا ۲ درجه به‌ویژه در مناطق شمال و شمال‌غربی دریای کاسپین است که موجب از بین ...

خام خوری در گردشگری گیلان!

قلیان سراهای دایی ها به همه شکل و هرگونه مقیاس، تنها سازه هایی هستند که قارچ گونه به عنوانِ امکانات رفاهی در این مناطق رشد می کنند. مسیر قلعه رودخان نمادی است از نقش قلیان سراها در گردشگری ایرانکلانشهر- نیما ...

ادامه هجوم «بی وطن ها»، دریاسَر را به بیابان سر تبدیل می کند
دریاسَر؛ اینجا عکس یادگاری را هم می بُرند
19 اردیبهشت 1402

دریاسَر؛ اینجا عکس یادگاری را هم می بُرند

صدای موسیقی، چک چک دوربین‌ها برای ثبت فضای بهشتی. اینجا بهشتی است که جهنمیان به آن راه یافته‌اند! می‌کَنَند، می‌بُرند، می‌بَرَند، اینجا دریاسر استاختصاصی کلانشهر: نیما فریدمجتهدی پژوهشگر و دانش‌آموخته دکترای آب و هواشناسی با انتقاد از هجوم گردشگران به ...

نقشه کوههای اشکور؛هشتمین نقشه از مجموعه نقشه کوه های شاخص «گیلان» 

نقشه «کوههای اشکور» به عنوان هشتمین نقشه از مجموعه نقشه های بازشناخت کوه های شاخص گیلان منتشر شد.کلانشهر : ترسیم مجموعه نقشه های بازشناخت کوه های شاخص گیلان با همراهی و هم افزایی گروهی از کوهنوردان و پژوهشگران گیلانی به سرانجام ...

کم بارش ترین پاییز و زمستان 15 سال اخیر در گیلان
مدیریت بارانی و سفیدرودی که خود تشنه است
18 اسفند 1401

مدیریت بارانی و سفیدرودی که خود تشنه است

دیرزمانی است سد سفیدرود را یارای پاسخ به نیازهای جلگه سبز گیلان نیست. این مسئله چه زمانی که به عنوانِ زمزمه های درگوشی های کارشناسی و سیاسی و چه در زمانی که هشدارهای بلند و عیان شد گوشی برای شنیدن ...

پژوهشی درباره سهمگین ترین برف فلات ایران و پرتلفات ترین برف جهان؛
کتاب فَرینِ تَرین در رشت منتشر شد
9 اسفند 1401

کتاب فَرینِ تَرین در رشت منتشر شد

برف زمستان 1350 را به دلایلی از جمله مستندات منتشر شده در این کتاب می‌توان مهم‌ترین، مخرب‌ترین و شاخص‌ترین پدیده‌های مخاطره جوی فلات ایران در تاریخ 100 ساله دانست.اختصاصی کلانشهر: پژوهشی درباره سهمگین‌ترین برف فلات ایران و پرتلفات‌ترین برف جهان،زمستان ...

بیابانی در آغوشِ دریا

 می توان با توسعه پوشش گیاهی هم ساز با شوری و نوع خاک ماسه ای، از ایجاد چالشی جدید در منطقه جنوبی دریای کاسپین جلوگیری کرداختصاصی کلانشهر :سمانه نگاه(دکتری هواشناسی)-نیما فریدمجتهدی(دکتری آب وهواشناسی)-این روزها شاهد هشدارهای گاه و بیگاه در ...

شواهدی از تغییر اقلیم در ایران و اثرهای آن بر میراث فرهنگی؛
اقلیمِ تاریخ کُش
7 شهریور 1401

اقلیمِ تاریخ کُش

گیلان مملو از بناهای تاریخی ازجمله خانه های تاریخی است که به دلایل زیادی از حفاظت بهینه برخوردار نیستند. عدم توجه به رسیدگی به این بناها به ویژه در آب وهوای خاص گیلان با رطوبت دائمی بالا و بارش های ...

دیلمان و چالش های آن در مواجه با جریان مهاجرت؛
آب فروشی با نیسان های آبی در بامِ بی آب سیاهکل
21 مرداد 1401

آب فروشی با نیسان های آبی در بامِ بی آب سیاهکل

متاسفانه چالش برآمده از چنین روندی،مسئله‌ای دو سرباخت برای هم مردم بومی منطقه و هم سرمایه‌گذارانی است که میلیاردها تومان سرمایه خود را به این سرزمین روانه می‌کنند خواهد بود.کلانشهر : ابوطالب قاسمی وسمه‌جانی،نیما فریدمجتهدی-بخش دیلمان به‌عنوانِ منطقه کوهستانی شهرستان سیاهکل ...