کلانشهر- یک دکترای جامعه شناسی، با بیان اینکه استان گیلان در وضعیت سالخوردگی شدید به سر می‌برد، عنوان کرد: اگرچه نرخ باروری کل ۱.۸ درصد است، این رقم در گیلان حدود یک است که  نصف باروری کل می‌باشد لذا به سالخورده‌ترین جمعیت کشور تبدیل شدیم.

دکتر محمدامین کنعانی  با اشاره به وضعیت جمعیت کشور و استان گیلان از گذشته تاکنون، اظهار کرد: استان‌های شمال کشور از جمله گیلان و مازندران و حتی گلستان از گذشته یکی از بهترین مناطق کشور برای سکونت بودند؛ البته سرزمین پهناور ایران دارای مناطق خوش آب و هوای فراوان است، اما شمال کشور وضعیت خاص اقلیمی دارد.

عضو هیات علمی دانشگاه گیلان با بیان اینکه تغییر وضعیت معیشتی مردم موجب افزایش جمعیت شد، تصریح کرد: استان‌های شمالی در دهه‌های ۲۰ تا ۴۰ جزو اولین مراکزی بودند که جمعیت آنان به واسطه شرایط مطلوب زندگی افزایش یافت. همچنین برخی اقدامات پزشکی و بهداشتی موجب افزایش شانس زنده ماندن نوزادان شد که همین مسئله به رشد جمعیت کشور شتاب داد.

این دکترای جامعه شناسی، با اشاره به زنده ماندن انبوهی از کودکان در دهه‌های ۳۰ و ۴۰، عنوان کرد: این کودکان روند رشد جمعیتی سریع را در جامعه ایرانی موجب شدند و لذا در دومین سرشماری ایران که در سال ۱۳۴۵ انجام شد، رشد جمعیتی ما به ۳.۱ درصد رسید، یعنی جمعیت کشور در عرض ۲۵ سال بعد می‌توانست دو برابر شود که این امر نگرانی هایی را برای دولتمردان و خانواده‌ها به وجود آورد.

کنعانی، با بیان اینکه رشد جمعیت در دهه‌های ۵۰ و ۶۰ نیز ادامه یافت، گفت: به واسطه شرایط بعد از انقلاب و دوران جنگ شاهد رشد جمعیتی ۳.۹ بودیم و جمعیت در سرشماری سال ۱۳۶۵ به حدود ۵۰ میلیون رسید که نشان می‌داد در کمتر از بیست سال آینده این جمعیت دو برابر خواهد شد و لذا چاره‌ای جز اجرای سیاست‌های جمعیتی وجود نداشت.

وی با اشاره به درک دولتمردان و خانواده‌های از وضعیت جمعیتی موجود، اضافه کرد: بر این اساس کاهش باروری و زاد و ولد در خانواده‌ها اتفاق افتاد و تداوم این روند موجب شد در سرشماری سال ۱۳۸۵ و سپس ۱۳۹۵ به وضعیت جمعیتی کنونی برسیم؛ البته هنوز رشد جمعیت در کشور وجود دارد و معادل ۱.۲۴ درصد است که نشان می‌دهد از بابت رشد جمعیت مشکلی نداریم، اما آنچه که نگرانی ایجاد می‌کند وضعیت کنونی زاد و ولدهاست.

عضو هیات علمی دانشگاه گیلان، نرخ زاد و ولد را تعیین کننده نیروی محرکه جمعیت دانست و خاطرنشان کرد: رشد جمعیت یک درصدی فعلی بیشتر به خاطر جمعیت کودکان دهه‌های ۴۰ تا ۶۰ است که اکنون در دوران باروری قرار دارند. در واقع مسئولیت زاد و ولد بر عهده متولدین دهه‌های ۶۰ تا ۷۰ است و اگرچه شاهد باروری اندک هستیم، اما همین باروی اندک در این جمعیت، رشد جمعیت را موجب شده است.

وی ثبات جمعیت در آینده را محصول نرخ باروری ۲.۱ درصدی دانست و متذکر شد: برای اینکه در آینده نه شاهد رشد جمعیت باشیم و نه کاهش آن باید هر زن در دوران باروری خود دو فرزند به دنیا آورد که براساس آخرین آمارها این نرخ ۱.۸ درصد است.

کنعانی، با بیان اینکه استان گیلان در وضعیت سالخوردگی شدید به سر می‌برد، عنوان کرد: اگرچه نرخ باروری کل ۱.۸ درصد است، این رقم در گیلان حدود یک است که  نصف باروری کل می‌باشد لذا به سالخورده‌ترین جمعیت کشور تبدیل شدیم.

این جامعه شناس، به پیامدهای تک فرزندی و عدم تمایل به داشتن فرزند اشاره کرد و گفت: تداوم این روند جمعیتی ورشکستگی شرکت‌های بیمه‌ای را در آینده رقم می‌زند، زیرا بیمه‌ها باید انبوهی از والدین دهه‌های ۵۰ و ۶۰ را پوشش دهند و هزینه سالخوردگان به مراتب بیشتر از سایر گروه‌های سنی و حتی کودکان است. در واقع جمعیت در حال کار نیز توانایی تامین هزینه‌های بیمه را نخواهد داشت و لذا شرکت‌های بیمه سن بیمه عمر را از ۷۰ سال افزایش می‌دهند و تعهدات خود را کم می‌کنند.

وی از دولتمردان خواست به خواسته‌های جمعیتی احترام بگذارند و اضافه کرد: وضعیت موجود در بسیاری از موارد خواسته جمعیت‌ها نیست و مسائل و مشکلات اقتصادی و حتی فرهنگی بسیار اثرگذار است که حتما نیازمند بررسی و رصد و کارشناسی است.