فیلم/اظهارات جنجالی نماینده مجلس درباره مهسا امینی؛ از «به درک واصل شدن» تا عذرخواهی از خانواده
آریایی نژاد که در یک مناظره به همراه محمدرضا طالبی نژاد، دبیر جمعیت پیشرفت و عدالت تهران با تلویزیون روزنامه همشهری (ارگان شهرداری تهران) حضور پیدا کرده بود، در تشریح دیدگاه خود درباره اعتراضات سال ۱۴۰۱ و آنچه «جنگ حقوقی» دشمن خواند، به پرونده مهسا امینی اشاره کرد.
او در بخشی از این اظهارات گفت: «دشمن قبل از اینکه حمله آغاز کنه، جنگ کنه، زمینه حقوقیشو آماده میکنه، حقوق بشر دستشه.»
این نماینده مجلس سپس با اشاره به درگذشتِ مهسا امینی از عبارت «به درک واصل شدن مهسا امینی» استفاده کرد و در ادامه به اظهارنظر مسعود پزشکیان در آن مقطع اشاره کرد و گفت که رئیس جمهوری فعلی، که آن زمان نماینده مجلس بود، درباره این پرونده پرسیده بود که «مگه میشه همین جوری یه نفر بیفته؟»
آریایی نژاد در ادامه مدعی شد که ماجرای مهسا امینی «هشت ماه تبعات اغتشاش برای مملکت داشت» و برای مقایسه، به پرونده جمال خاشقجی، روزنامه نگار منتقد حکومت عربستان سعودی، اشاره کرد و گفت در حالی که خاشقجی در کنسولگری عربستان در استانبول به قتل رسید، «اتفاقی در عربستان نمیافتد».
این نماینده مجلس پس از واکنشها به استفاده از عبارت «به درک واصل شدن مهسا امینی»، در ویدئویی جداگانه از خانواده او عذرخواهی کرد.
او در این ویدئو گفت: «در مناظره که چند وقت پیش در تلویزیون همشهری داشتم، در نقد صحبتها و عملکرد نماینده سابق و رئیس جمهور فعلی، ناخودآگاه لفظ نامناسبی برای مرحوم مهسا امینی به کار بردم. از همین جا از خانواده محترم ایشان و منتقدین دلسوز عذرخواهی میکنم. پوزش بنده را پذیرا باشید.»
مهسا امینی چگونه درگذشت؟
مهسا امینی، دختر ۲۲ ساله اهل سقز استان کردستان، در شهریور ۱۴۰۱ پس از بازداشت توسط گشت ارشاد در تهران به دلیل نوع پوشش و حجاب، به بیمارستان منتقل شد و در ۲۵ شهریور همان سال در بیمارستان کسری درگذشت. مرگ او موج گستردهای از اعتراضات را در ایران به دنبال داشت و پروندهاش به یکی از محورهای اصلی تحولات اجتماعی و سیاسی آن سال تبدیل شد و تاکنون هم ادامه دارد. اعتراض به کشته شدن مهسا امینی باعث شکل گیری اعتراضات خیابانی در نقاط مختلف ایران و کشته و بازداشت شماری از مردم شد.
درباره علت مرگ مهسا امینی روایتهای متفاوتی مطرح شده است. بر اساس گزارش رسمی سازمان پزشکی قانونی ایران که در ۱۵ مهر ۱۴۰۱ منتشر شد، مرگ او ناشی از اصابت ضربه به سر یا اعضا و عناصر حیاتی بدن اعلام نشد. در این گزارش، سابقه جراحی تومور کرانیوفارنژیومای مغزی در هشت سالگی و عوارض ناشی از آن در محور هیپوتالاموس ـ هیپوفیز و غدد تحت فرمان آن مورد اشاره قرار گرفت. پزشکی قانونی علت نهایی فوت را نارسایی چندعضوی ناشی از هیپوکسی مغزی اعلام کرد.
بر اساس همین گزارش، مهسا امینی در ۲۲ شهریور دچار افت ناگهانی هوشیاری، اختلال ریتم قلب و کاهش فشار خون شد و پس از عملیات احیای قلبی ـ ریوی، با وجود بازگشت عملکرد قلب، دچار آسیب مغزی ناشی از کمبود اکسیژن شد و سه روز بعد در بیمارستان جان باخت.
این روایت رسمی البته از همان زمان با تردید و مخالفت خانواده مهسا امینی و برخی منتقدان مواجه شد و درباره شرایط منتهی به بیهوشی و مرگ او پرسش هایی مطرح شد. خانواده امینی هم بارها در گفت وگوهایشان اعلام کردند که دخترشان سالم بوده و همچنین لباسی هم که آن روز پوشیده بود به گونهای نبود که منجر به بازداشت شود.
در این ارتباط بیشتر بخوانید:
پدر مهسا امینی؛ مامور زن گشت ارشاد مهسا را روی زمین میکشید /تهدیدم کردند که با صداوسیما مصاحبه کنم /پزشکی قانونی گفت در گزارشم هرچه بخواهم مینویسم
چهار سال پس از مرگ مهسا امینی
اکنون در آستانه چهارمین سالگرد درگذشت مهسا امینی در ۲۵ شهریور ۱۴۰۱، نام او همچنان در فضای سیاسی و اجتماعی ایران محل بحث است. مرگ او نه تنها به یک پرونده اجتماعی و قضایی تبدیل شد، بلکه به دنبال اعتراضات گستردهای که پس از آن شکل گرفت، به یکی از نقاط عطف تحولات سیاسی و اجتماعی ایران در دهه ۱۴۰۰ پیرامون پوشش زنان ایران بدل شد. پس از این واقعه حضور گشت ارشاد در خیابانها برچیده شد و شماری از زنان ایران هم با پوشش اختیاری در خیابانها حضور پیدا میکنند. موضوعی که همچنان در سخنان برخی مقامات کشور یکی از مهمترین چالشهای ایران محسوب میشود.
در چنین شرایطی، استفاده از عباراتی درباره مهسا امینی که میتواند توهین آمیز یا تحقیرکننده تلقی شود، بار دیگر واکنشها به نحوه مواجهه برخی چهرههای سیاسی با این پرونده را در شبکههای اجتماعی به دنبال داشته است؛ موضوعی که در نهایت احمد آریایی نژاد را نیز به عذرخواهی از خانواده امینی واداشت.
در این ارتباط بیشتر بخوانید:
به دنبال تعبیر توهین آمیز رئیس یک دانشکده درباره مهسا امینی در تلویزیون
علی انتظاری رئیس دانشکده علوم اجتماعی علامه طباطبائی برکنار شد
