کلانشهر: فاطمه احمدی، عضو هیئت علمی گروه فارماسیوتیکس دانشکده داروسازی، با اشاره به اینکه همه دهان شویه‌ها عملکرد یکسانی ندارند، گفت: برخی دهان شویه‌ها بیشتر برای ایجاد احساس تازگی و کاهش موقت بوی نامطبوع دهان استفاده می‌شوند، در حالی که برخی دیگر حاوی مواد مؤثری هستند که با هدف درمانی یا پیشگیری از بیماری‌های دهان و دندان طراحی شده‌اند.

وی، یکی از شناخته شده‌ترین ترکیبات دارویی موجود در برخی دهان شویه‌ها را «کلرهگزیدین» عنوان کرد و افزود: این ماده با اثر بر طیف وسیعی از میکروارگانیسم‌های موجود در محیط دهان، به کاهش بار میکروبی و کنترل پلاک دندانی کمک می‌کند و در شرایط خاص، از جمله برخی بیماری‌های لثه یا پس از بعضی اقدامات دندانپزشکی، ممکن است از سوی دندانپزشک تجویز شود.

احمدی با تأکید بر اینکه کلرهگزیدین با یک دهان شویه معمولی خوشبوکننده تفاوت دارد، ادامه داد: این فرآورده قرار نیست بدون محدودیت و برای مدت طولانی در برنامه روزانه مراقبت از دهان و دندان قرار گیرد و مدت و نحوه مصرف آن باید مورد توجه باشد.

وی درباره پیامدهای مصرف طولانی مدت یا نادرست کلرهگزیدین توضیح داد: تغییر رنگ سطح دندان‌ها و زبان، تغییر موقت حس چشایی و افزایش تشکیل برخی رسوبات روی دندان‌ها از جمله عوارضی است که ممکن است در اثر مصرف طولانی مدت یا نادرست این ماده ایجاد شود؛ بنابراین بهتر است استفاده طولانی مدت از آن بدون توصیه دندان پزشک یا داروساز انجام نشود.

احمدی با بیان اینکه قوی‌تر بودن یک فرآورده لزوماً به معنای مناسب‌تر بودن آن برای مصرف روزانه نیست، گفت: دهان شویه باید متناسب با نیاز فرد و با هدف مشخص انتخاب شود و نمی‌توان یک نوع فرآورده را برای همه افراد و همه شرایط مناسب دانست.

وی در ادامه با اشاره به دهان شویه‌های حاوی فلوراید، اظهار کرد: فلوراید با تقویت مینای دندان و کمک به فرآیند بازسازی مواد معدنی، نقش مهمی در پیشگیری از پوسیدگی دندان دارد و برخی دهان شویه‌های حاوی فلوراید می‌توانند در شرایط خاص، به عنوان بخشی از برنامه پیشگیری از پوسیدگی مورد استفاده قرار گیرند.

احمدی تأکید کرد: دهان شویه حاوی فلوراید جایگزین مسواک زدن با خمیردندان فلورایددار و نخ دندان نیست، بلکه در افراد مناسب می‌تواند مکمل مراقبت‌های معمول دهان و دندان باشد.

وی درباره زمان مصرف برخی دهان شویه‌های حاوی فلوراید نیز گفت: در مورد بعضی از این فرآورده‌ها توصیه می‌شود بلافاصله پس از مسواک زدن استفاده نشوند، زیرا شست وشوی دهان می‌تواند مقدار فلوراید باقی مانده از خمیردندان را کاهش دهد؛ بنابراین رعایت دستور مصرف فرآورده اهمیت دارد.

احمدی با اشاره به اینکه استفاده از دهان شویه برای رفع بوی نامطبوع دهان همیشه به معنای درمان علت آن نیست، افزود: اگر بوی بد دهان به صورت مداوم وجود داشته باشد، باید علت آن بررسی شود؛ زیرا عواملی مانند تجمع پلاک و بیماری‌های لثه، پوسیدگی دندان، خشکی دهان و برخی شرایط دیگر می‌توانند در ایجاد بوی نامطبوع دهان نقش داشته باشند.

وی ادامه داد: در چنین شرایطی، استفاده از فرآورده‌های خوشبوکننده ممکن است تنها بو را برای مدتی کاهش دهد و جایگزین بررسی و درمان علت اصلی نباشد.

عضو هیئت علمی گروه فارماسیوتیکس دانشکده داروسازی، با تأکید بر ضرورت مصرف صحیح دهان شویه‌ها گفت: بهتر است دهان شویه را یک فرآورده تخصصی دانست که باید برای هدف مشخص و با روش صحیح استفاده شود و بیشتر مصرف کردن آن الزاماً به معنای اثر بیشتر نیست.

احمدی خاطرنشان کرد: در مورد دهان شویه‌های حاوی مواد مؤثره دارویی مانند کلرهگزیدین، افراد بهتر است پیش از مصرف طولانی مدت، درباره علت مصرف، مدت درمان و نحوه صحیح استفاده از دندان پزشک یا داروساز راهنمایی بگیرند.

وی یادآور شد: دهان شویه قرار نیست جای مسواک را بگیرد و در مورد دهان شویه‌های دارویی، بیشتر مصرف کردن الزاماً به معنای بیشتر اثر کردن نیست.