نیما فرید مجتهدی که دانش آموخته دکتری جغرافیا است و به عنوان گیلان شناس هم فعالیت دارد برای شناخت دقیق تر مخاطب از فومن، نقشه هایی هم از این شهرستان تدوین کرده است.

                                                                         کارنمای فومن

نماد انسانی: دژ قلعه رودخان- ماسوله

نماد طبیعی: آبشار اشکلیت

موقعیت جغرافیایی: شهرستان فومن از شمال با شهرستان صومعه سرا و ماسال، از شرق، جنوب شرقی با شهرستان شفت، از جنوب و جنوب غربی با استان زنجان و از غرب و شمال غربی با استان اردبیل هم مرز است. فومن، از دیرباز یکی از شهرستان های با پتانسیل گردشگری بالا بوده است.
شهر فومن، به همراه لاهیجان، از قدیمی ترین شهرهای استان گیلان محسوب می شوتد. امروزه ایجادِ راه ارتباطی از سراوان به سمت آستارا، این شهر را در موقعیت ارتباطی مؤثرتری قرار داده است.

                                              لینک دانلود نقشه با کیفیت بالا

مرکز شهرستان: فومن

شهرها: فومن، ماکلوان، ماسوله

بخش ها: مرکزی، سردارجنگل

دهستان ها: آلیان، سردارجنگل، رودپیش، گشت، گوراب پس، لولمان.

تعداد آبادی دارای سکنه: ۱۴۹ آبادی.

مساحت: ۱۰۰۲ کیلومترمربع (رتبۀ ۵ در استان).

کوه ها: مناطق غربی این شهرستان منطبق بر پیش کوه های تالش است. ازجمله کوه های این شهرستان می توان از شاه معلم، لاسه سَر، آسمان کوه، گِرداب، توریشوم و قَندکله نام برد.

رودها و منابع آب: رودخانه ها و آبراهه های متعددی در این شهرستان جاری هستند؛ ازجمله: گیلونده رود، پلنگ ور اَباتَر، شاخرَز، قلعه رودخان، گشت رودخان و ماسوله رودخان. * در این شهرستان تعداد ۳۰۶ آب بندانِ ثبت شده به مساحتِ ۱۸۶/۹۶ هکتار وجود دارد. همچنین تعداد ۹۳۹رشته چشمه در آن شناسایی شده است.

آب وهوا: قرارگرفتن این شهرستان در مناطق جلگه ای تا پیش کوه های و قلل مرتفع کوه های تالش، سبب تنوع نسبی آب وهوای این شهرستان شده است.

 در مجموع هفت نوع آب وهوا در این شهرستان شناسایی شده است که شاملِ آب وهوای بسیار مرطوبِ نوع الف و معتدل، بسیار مرطوبِ سرد، مرطوبِ سرد، مرطوبِ معتدل، نیمه مرطوبِ سرد، نیمه خشک ِ سرد و خشکِ سرد است. میانگین بارشِ سالانه در مناطق جلگه ای شهرستان فومن برابر با ۱۰۰۹ میلی متر است.

کاربری اراضی: پوشش گیاهی این شهرستان، مبتنی بر مناطق کشت آبی چون برنج زارها، باغ های چای و جنگل های هیرکانی است. مساحت جنگل های فومن برابر با ۳۹۳۹۵ و مراتع آن ۱۲۱۵۹ هکتار است. این شهرستان دارای ۹۲۴۶ هکتار اراضی زراعی است که از آن ها محصولاتی چون برنج، هندوانه، لوبیای کشاورزی، چای و کلزا برداشت می شود.

جمعیت: ۹۲۳۱۰ نفر،  ۳۱۲۰۹ خانوار ، ۴۱ درصد شهرنشین ، ۵۹ درصد روستانشین.

                              لینک دانلود نقشه با کیفیت بالا

دین: اسلام   مذهب: شیعه

زبان و گویش: زبان اغلب مردم این دیار، گیلکی با گویش بیه پسی و در بخش هایی، تالشی است.

امکانات گردشگری: دارای ۳۶۷ اقامتگاه رسمی شامل ۸ هتل، ۳ مهمان پذیر، یک هتل آپارتمان، ۳۵۰ خانۀ مسافر و ۵ مجتمع گردشگری و تعداد زیادی اقامتگاه های غیررسمی است.

آموزش: مطابقِ آمارِ سال ۱۳۹۵، تعداد ۱۷۵ آموزشگاه در سطوح تحصیلی ابتدایی، راهنمایی، متوسطه و ۴ مرکز آموزش عالی در این شهرستان دایر است.

بهداشت و درمان: فومن دارای ۷۹ مرکز بهداشت و درمان است که عبارتند از: یک بیمارستان، ۱۱ مرکز بهداشتی و درمانی، ۶۷ خانۀ بهداشت.

راه ها: مجموع راه های شهرستان فومن،۴۵۲/۲ کیلومتر است؛ ۱۲۲/۱کیلومتر راهِ بین شهری،۳۳۰/۱ کیلومتر راهِ روستایی.

شهرک و ناحیۀ صنعتی: دارای ۲ شهرک و ناحیۀ صنعتی، ۳۸ واحد صنعتی مستقر در شهرک ها و نواحی صنعتی.

شیلات: دارای ۸۹۷ استخر پرورش ماهی به مساحت ۶۵۶۱۰۰۰ مترمربع.

اماکن زیارتی معروف: زیارتگا های سبزقبای شنبه بازار، امام زاده عون (ع) ماسوله، آقا سیّدعبدالله(ع) کَلِرُم.

جاذبه های تاریخی: شهرک تاریخی ماسوله، کهنه ماسوله، موزۀ مردم شناسی ماسوله، دژ قلعه رودخان، حمام گلستان، غار تاریخی تاوس لاس، غار بوزخانه، مرتع تاریخی دای لاسر.

جاذبه ها و منابع طبیعی گردشگری: غار خون فوشه، غار تاوس لاس، معدن آهن گورِن ماسوله، پرتگاه کوه بُن ماسوله، تودۀ سنگی قَماش در توریشم ماسوله، کوه های مولوم (شاه معلم)، آسمان کوه، توریشُم، آبشار های اِشکلیت، خَره بو، گیلونده رود، کوه بُن، پُرده سَر، لارچشمه، ماسوله رودخان، تالابِ آبرودِ فومن، رودخانۀ ماسوله رودخان، ذخیرگاه فندقِ صفاگشته، ذخیره گاهِ فندق ماسوله، پارک جنگلی قلعه رودخان، پارک جنگلی ماسوله.


                                 لینک دانلود نقشه با کیفیت بالا

مناطق نمونۀ گردشگری: مناطق کوهپایه ای جنگلی ماسوله و قلعه رودخان.

سوغات: صنایع دستی: فراورده های چوبی، سفالی

خوراکی ها: برنج، چای، لبنیات، کلوچه فومن

        لینک دانلود نقشه با کیفیت بالا

آثار ثبت شدۀ ملی: تا سال ۱۳۹۴، در مجموع ۲۵۳ اثرِ ثبت شدۀ ملی در این شهرستان به ثبت رسیده است که ۲۵/۹ درصدِ مجموعِ آثار ثبت شدۀ ملی استان را دربر می گیرد. از جمله: شهرکِ تاریخی ماسوله، قلعه رودخان، محوطۀ کهنه ماسوله، بقایای قلعه کولِ فومن، مسجدِ جامع، مسجدِ کَشه سر.

غذاهای مخصوص شهرستان فومن: شامی ماسوله، قیمه ماسوله، انواع ترش تره و آش ترش با سبزی های مختلف مناطق روستایی این منطقه.