وضعیت آموزشی در عراق فاجعهبار است و درست همانند اوضاع نابسامان تامین برق و آب و وضعیت اسفبار جادهها، مسئولان هیچ راهکار عملی برای آن ندارند. تعداد مدارس برای پذیرش دانشآموزان کافی نیست

«عبدالناصر محمود»، معلم عراقی در استان نینوا به العربی الجدید گفت: «وضعیت آموزشی فاجعهبار است و درست همانند اوضاع نابسامان تامین برق و آب و وضعیت اسفبار جادهها، مسئولان هیچ راهکار عملی برای آن ندارند. تعداد مدارس برای پذیرش دانشآموزان کافی نیست بنابراین، مدارس در دو یا حتی سه شیفت فعالیت میکنند و تراکم دانشآموزان در کلاسهای بسیار بالاست و در برخی مدارس به ۸۰ نفر میرسند علاوه بر این مدارس کانکسی هم در روستاها و حاشیه برخی شهرها گسترش یافته است.»
کمیسیون آموزش مجلس عراق تاکید کرده به دنبال اختصاص ۴.۸ درصد از بودجه به آموزش و پرورش برای رهایی از وضعیت اسفبار و مبارزه با نرخ بالای ترک تحصیل است، در حالی که کارشناسان انتظار دارند در سال تحصیلی آینده به دلیل افزایش جمعیت، تعداد دانش آموزان به حدود ۱۳ میلیون نفر برسد و این امر با کمبود چشمگیر مدارس و پرسنل آموزشی در کشوری همراه خواهد بود که با در رتبههای نخست صادرات نفت قرار دارد و چنین فضای آموزشی موجب نفرت دانش آموزان از درس و مدرسه خواهد شد.
«کریم السید»، سخنگوی وزارت آموزش و پرورش به العربی الجدید گفت: «ما مقدمات لازم را برای تهیه لوازم آموزشی و اجرای مراحل ثبت نام دانش آموزان را زودتر آغاز کردیم اما بزرگترین چالش کمبود ساختمان مدارس و نیاز به ساخت و تحویل ۹ هزار مدرسه جدید است، ما در سال جاری پروژههای مدرسهسازی را با نظارت وزارتخانه یا شرکتهای چینی طرف قرارداد آغاز کردهایم اما این امر کمی زمانبر است.»
«دیما فایز»، معلم عراقی درباره اوضاع آموزش و پرورش گفت: «مهمترین مشکلاتی که آموزش و پرورش و دانش آموزان با آن مواجه هستند، فرسودگی مدارس، شلوغی کلاسهای درس، کمبود معلم و مدارس چند شیفته است. در واقع، مدرسه دیگر محیطی سالم و جذابی برای کودکان نیست و وزارت آموزش و پرورش مسئولیت این شرایط را بر عهده دارد، علاوه بر اینها، در آغاز هر سال تحصیلی، والدین و دانش آموزان از گرانی لباس، کتاب و لوازم التحریر شکایت دارند. برخی والدین برای ساختن مدارس برای فرزندان خود یا ایجاد امکانات بهداشتی در آنها کمک مالی کردند. من معتقدم که عقبماندگی آموزش دولتی نتیجه سیاستهایی است که تشویقگر آموزش خصوصی است.:
گزارشهایی که توسط صندوق کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) منتشر شده، نشان میدهد ۲.۳ میلیون کودک عراقی در سن مدرسه، محروم از تحصیل هستند و «دههها جنگ و درگیری و عدم سرمایهگذاری، سیستم آموزشی عراق را نابود کرده است. در حالی که این کشور یکی از بهترینها در منطقه محسوب میشد.»
بر اساس آمارهای اعلامی، ۱۲ میلیون شهروند عراقی قادر به خواندن و نوشتن نیستند و طبق شاخص سطح تحصیلات در جهان، این کشور نتوانست به پایینترین رتبه در دستهبندی جهانی کیفیت آموزش در سال ۲۰۲۱ میلادی برسد و خارج از دستهبندی بینالمللی باقی ماند. بر اساس گزارشها، عراق و سوریه و یمن به دلیل فقدان استاندارهای کیفی در آموزش خارج از دستهبندی قرار گرفتند.