اختصاصی کلانشهر: مطلب پیش رو چکیده مهم ترین اطلاعاتی است که می توانید درباره شهرستان رشت در مدت زمانی کوتاه بخوانید.      

نیما فرید مجتهدی که دانش آموخته دکتری جغرافیا است و به عنوان گیلان شناس هم فعالیت دارد برای شناخت دقیق تر مخاطب از رشت، نقشه هایی هم از این شهرستان تدوین کرده است.

                                                                           کارنمای رشت
نماد انسانی: میدان شهرداری

نماد طبیعی: دریاچه سقالکسار

موقعیت جغرافیایی: شهرستان رشت از شمال با دریای کاسپین، از شمال شرقی و شرق با آستانه اشرفیه و در بخش هایی از مرزهای شرقی با شهرستان های لاهیجان، در جنوب شرقی با شهرستان سیاهکل، از جنوب با شهرستان رودبار، از جنوب غربی باشهرستان شفت، از غرب با شهرستان صومعه سرا و از شمال غربی با شهرستان انزلی هم جواراست.

                                                               لینک دانلود نقشه با کیفیت بالا

این شهرستان به دلایل متعدد مهم ترین شهرستان گیلان است که مهم ترین آن ها عبارتند از: موقعیت شهر رشت به عنوان مرکز استان گیلان، نقطۀ اتصال راه های مواصلاتی داخلی گیلان و راه های نیمۀ شمالی کشور، قرار گرفتن در مسیر کریدور شمال-جنوب، دارا بودن بیشترین تراکم جمعیت و جمعیت استان. بخش بزرگی از توان اقتصادی استان در این شهرستان جای دارد. علاوه براین که مرکز سیاسی آن، یعنی شهر رشت، نقش مهمی در خدمات رسانی درمانی به کشورهای همسایه و استان های همجوار دارد.

شهرها:خشکبیجار، خمام، سنگر، کوچصفهان، لشت نشاء، رشت.

مرکز شهرستان: رشت

بخش ها: مرکزی، لشت نشاء، خشکبیجار، خُمام، کوچصفهان، سنگر.

دهستان ها: علی آباد زیباکنار، جیرهنده، گفشه، کنارسر، بَلسبَنه، کته سرخمام، نوشر، حاجی بکنده خشکبیجار، پسیخان، چوکام، چاپارخانه، اسلام آباد، سراوان، سنگر، لولمان، پیربازار، لاکان و حومه.

تعداد آبادی دارای سکنه: ۲۷۸ آبادی.

مساحت:۱۲۱۵ کیلومترمربع (رتبه ۴ در استان).

کوه ها:مناطق جنوبی این شهرستان منبطق بر پیش کوه های البرز است. از جمله قله های شاخص این شهرستان می توان از: کول مار، نیزه کوه و قیصرکوه نام برد.

                                                              لینک دانلود نقشه با کیفیت بالا
رودها و منابع آب: رودخانه ها و آبراهه های متعددی در این شهرستان جاری هستند، از جمله:سفیدرود، پیربازار، گوهررود، سیاه رود.
در این شهرستان تعداد ۱۰۲ آب بندانِ ثبت شده به مساحت ۱۵۵۲/۱۷هکتار وجود دارد.

آب وهوا: با توجه به عدم ارتفاع یابی زیاد این شهرستان، تنوع آب وهوایی در آن مشاهده نمی شود. آب وهوای آن از نوع بسیار مرطوبِ نوع الف و معتدل است. میانگین بارشِ سالانه در مناطق جلگه ای شهرستان رشت برابر با ۱۲۹۲/۹ میلی متر است.

کاربری اراضی: پوشش گیاهی این شهرستان، مبتنی بر مناطق کشت آبی چون برنج زارها و جنگل های هیرکانی است. مساحت جنگل های رشت برابر با ۱۴۸۴۵هکتار است.
این شهرستان دارای ۳۳۹۷۸ هکتار اراضی زراعی است که در آن ها محصولاتی همچون برنج،هندوانه، لوبیای کشاورزی، بادام زمینی، توتون، چای، سویا و کُلزا برداشت می شود.

جمعیت: ۹۵۶۹۷۱ نفر -۳۲۱۷۰۳ خانوار

۷۸/۲ درصد شهرنشین و ۲۱/۸درصد روستانشین

دین: اسلام مذهب: شیعه.

زبان و گویش: زبان اغلب مردم این دیار، گیلکی با گویشِ بیه پسی (رشتی) است. 

امکانات گردشگری: دارای ۱۱۰ اقامتگاه رسمی شامل:۱۰ هتل، ۱۱ مهمان پذیر،۳ هتل آپارتمان،۷۸ خانۀ مسافر و ۸ مجتمع گردشگری و تعداد زیادی اقامتگاه های غیررسمی است.

آموزش: مطابق آمار موجود در سال ۱۳۹۵، تعداد ۹۲۲ آموزشگاه در سطوح تحصیلی ابتدایی، راهنمایی، متوسطه و ۳۵ مرکز آموزش عالی مشغول به فعالیت هستند.

                                                          لینک دانلود نقشه با کیفیت بالا

بهداشت و درمان: رشت دارای ۲۸۶ مرکز بهداشت و درمان است که عبارتند از: ۱۶ بیمارستان، ۴۲ مرکز بهداشتی و درمانی، ۲۳ پایگاه بهداشت و۲۰۵ خانه بهداشت.

راه ها: مجموع راه های شهرستان رشت، ۱۲۴۱ کیلومتر است؛ ۳۳۲/۵ کیلومترراهِ بین شهری، ۹۰۸/۵ کیلومتر راه روستایی.

شهرک و ناحیۀ صنعتی: ۳ شهرک و ناحیۀ صنعتی، ۲۹۷ واحد صنعتی مستقر در شهرک ها و نواحی صنعتی.

شیلات: ۷ تعاونی صیادی و ۱۱۸۵ استخر پرورش ماهی به مساحت ۴۱۹۷۴۰۰۰ مترمربع.

اماکن زیارتی معروف: زیارتگا های آقاسیّدشریف الدین (ع) وسیّدولی(ع)، آقاسیّدصالح(ع)، آقامیرعظیم(ع)، سیّده فاطمه(خواهرامام)(س)، امام زاده هاشم(ع)، زیارتگاه داناعلی.

جاذبه های تاریخی:بازار رشت، مجموعۀ بناهای میدان شهرداری، کتابخانۀ ملی رشت، مسجد صفی، مسجد بادی الله، مسجد جامع جورشَر، آرامگاه میرزاکوچک خان، مقبرۀ دکتر حشمت، آرامگاه پورداود، باغ محتشم و مزار هوشنگ ابتهاج مشهور به سایه غرل سرای معاصر، عمارت کلاه فرنگی، حمام حاج آقابزرگ، خانه ی ابریشمی، خانه ی غدیری، خانه ی میرزاکوچک خان، خانه ی میرزا خلیل رفیع، خانه ی فرهنگ گیلان، موزۀ رشت، موزۀ میراث روستایی، کاروان سرای لات.

جاذبه ها و منابع طبیعی گردشگری: دریای کاسپین (سواحل حاجی بکنده و امین آباد)، چشمه های آب شور لاکان، چشماگل سنگر، تالاب عینک، پارک جنگلی سراوان، پارک جنگلی امام زاده هاشم، پارک جنگلی فلکده.

                                                              لینک دانلود نقشه با کیفیت بالا

مناطق نمونۀ گردشگری: حاجی بکنده، سروان، عینک، امین آباد، محور حاشیۀ سفیدرود.

سوغات: صنایع دستی:فراورده های حصیری، چوبی، سفالی، رشتی دوزی

خوراکی ها:برنج، انواع ماهی از جمله ماهی سفید و ماهیان خاویاری و خاویار، رشته خوشکار.گفتنی است در سال ۱۳۹۴ و به نمایندگی از تنوع خوراک در گیلان، رشت به عنوان شهر خلاق خوراک یونسکو به ثبت رسیده است.

آثار ثبت شدۀ ملی: تا سال ۱۳۹۴، در مجموع ۱۰۴ اثر در این شهرستان به ثبت رسیده است ۱۰/۶ درصدِ مجموعِ آثار ثبت شدۀ ملی استان را دربر می گیرد.
ازجمله:مجموعۀ میدان و ساختمان شهرداری. کتابخانۀ ملی، مدرسۀ شاهپور(دبیرستان شهیدبهشتی)، کاروانسرای لات، کاروانسرای محتشم، عمارت کلاه فرنگی، پل لیشاوندان، پل چُمارسرا، مسجد حاج صمدخان، مسجد جامع جورشر، عمارت و باغ تاریخی چوکام، باغ سبزه میدان.